آرايش نظامى‌ رسول خدا (ص) روز شنبه هفتم شوال، سال سوم هجرى قمرى، مطابق ششم فروردين سال چهارم هجرى شمسى، نماز صبح را در احد بجاى آورد و به صف آرائى سپاه پرداخت. كوه احد را در پشت سر و مدينه را در پيش رو قرار داد. پ تاريخ اسلام در دوران پيامبر اكرم(ص) ٢٣٩ شكست پس از پيروزى ص : ٢٣٨ س از آنكه سپاه را كاملًا مرتب نمود، سخنرانى كرد و فرمود: «سپاس و پاداش براى كسى است كه وظيفه خود را در نهايت شكيبائى، جديت و يقين انجام دهد. زيرا جهاد كارى سخت دشوار است و ناراحتى‌هاى بسيار دارد و كسانى كه در آن شكيبا بمانند كم اند، مگر كسانى كه خدا آنان را هدايت و تقويت كند. خدا يار كسى است كه او را فرمان برد شيطان يار كسى است كه از او پيروى كند.
پيش از هر چيز در جهاد، استقامت داشته باشيد و بدينوسيله سعادتهائى را كه خدا به آن وعده داده است، براى خود فراهم كنيد. اختلاف و كشمكش و سست كردن اراده همديگر را كنار بگذاريد كه مايه حقارت و ناتوانى است.» پيامبر «عَبْدُاللَّه بْنِ جُبَير» را با پنجاه نفر تيرانداز به حراست از شكاف كوه «عَيْنَيْن» گماشت و براى حفظ اين تنگه استراتژيكى سفارش كرد: «چه ما پيروز شويم و چه شكست بخوريم شما همين جا بمانيد و سواران دشمن را با تيراندازى از ما دفع كنيد كه از پشت سر بر ما هجوم نياورند. اگر كشته شديم ما را يارى نكنيد و اگر پيروز شديم و غنيمت برديم باز با ما همراهى نكنيد. موضع خودتان را محكم نگهداريد تا به شما دستور دهم.» «١» دشمن صفوف خود را منظم مى‌كند «ابُوسُفْيان» نيز سپاه خود را منظم كرد. پياده نظام زره پوش را در وسط، گروهى سواره نظام به فرماندهى «خالِدِبْنِ وَليد» در سمت راست، و دسته ديگرى به فرماندهى‌