هدايت در قرآن - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٨٦
«فَوَسْوَسَ لَهُمَا الشَّيْطَانُ لِيُبْدِيَ لَهُمَا مَا ووُرِيَ عَنْهُمَا مِن سَوْءَاتِهِمَا» «١» سپس شيطان آن دو را وسوسه كرد، تا آنچه را از عورتهايشان بر ايشان پوشيده مانده بود، براى آنان نمايان گرداند.
در سوره ناس هم تصريح به وسوسه گرى او نموده و مىخواهد كه از وسوسههاى او به خداوند پناه برده شود. در آياتى نيز كه سخن از امر و دستور دهى شيطان است، منظور همان وسوسه كردن او در دل آدمى است. «٢» مثلًا در آيهاى مىفرمايد:
«إِنَّمَا يَأْمُرُكُمْ بِالسُّوءِ وَالْفَحْشَاءِ وَأَن تَقُولُوا عَلَى اللّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ» «٣» او شما را فقط به بدىها و كار زشت فرمان مىدهد، (و نيز دستور مىدهد) آنچه را كه نمىدانيد، به خدا نسبت دهيد.
شيطان با وساوس خويش گاهى انسان را به گناه دعوت مىكند و گاهى نيز او را تشويق به بدعت گذارى در دين مىكند. در قرآن مجيد از پيروى از «خُطُوات شيطان» نهى شده است. به نظر برخى از مفسران و با توجه به سياق آيات، منظور از خطوات بدعتهايى است كه از ناحيه وسوسه شيطان، توسط بدعتگذاران در امر دين و اوامر الهى مىشود. مثلًا در آيه ١٦٨ سوره بقره كه نهى از پيروى خطوات شيطان نموده، با توجه به قسمت اول آيه مذكور كه امر به خوردن غذاهاى حلال نموده، معلوم مىشود كه منظور بدعتهايى بوده كه مىگذاشتند و خوردن گوشت برخى از حيوانات حلال گوشت را بر خود حرام كرده و گمان مىكردند كه اين نوعى عبادت براى خداست، در حالى كه بدعت بوده و از گامهاى شيطانى است. «٤» برخى از وساوس شيطانى نيز سبب اشتغال انسان به آمال و آرزوهاى طولانى مىشود كه او را از رسيدن به كمال باز مىدارد. شيطان با تعبير «وَ لَامَنِّيَنَّهُمْ» «٥» (ايشان را به