هدايت در قرآن - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٣
تفصيل مورد بررسى قرار مىگيرد. امّا در مورد نقش محيط سالم و پاك در هدايت انسانها بايد گفت، از آنجا كه زندگى انسانها به صورت اجتماعى اداره مىشود و بدون وجود جامعه، زندگى براى هر فرد ميسر نيست و از سوى ديگر در روابط اجتماعى نيز تأثير و تأثرهاى متقابل فراوانى بين افراد وجود دارد، خلق و خو و آداب و رفتار افراد در يكديگر اثر گذاشته، در تكميل شخصيت همديگر مؤثر است. با توجه به اين مقدمه اگر محيطى كه انسانها در آن زندگى مىكنند داراى افراد سالم و با صفا و صميميت و به دور از رذايل اخلاقى باشد نقش بسيار پيشبرندهاى در رشد و هدايت آنان به سوى كمال ايفا مىكند.
عمدهترين هدف رسالت انبيا در كنار دعوت به توحيد و ديگر معارف الهى، اصلاح محيط اجتماعى بشر است تا در سايه محيط سالم، افراد به سوى حق و عدالت رو آوردهو به هدف خلقت دست يابند. همه پيامبران الهى براى برداشتن موانع موجود در جوامع به مبارزه با كانونهاى قدرت كه عامل اشاعه فساد در جامعهها بودهاند برخاستهاند. برقرارى قسط و عدل نيز كه زمينهساز ايجاد محيط سالم است در رأس دستور كارشان بوده است. «وَ انْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْميزانَ لِيَقوُمَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» «١» در يك نگرش كلى به عقايد و اخلاقيات و احكام ارائه شده توسط دين مبين اسلام به خوبى درمىيابيم كه اين دين تا چه حد درصدد اصلاح محيط اجتماعى زندگى بشر بوده تا با رفع موانع و اصلاح ساختار جامعه، افراد به هدايتهاى الهى دست يابند. دين اسلام با مبارزه با افكار خرافى و ارائه افكار اعتقادى مطابق با حق و واقع در صدد اصلاح فكر بشر و با تشويق به رعايت دستورات اخلاقى بويژه دستورات مربوط به اخلاق عمومى جامعه چون ايثار، گذشت، احسان به ديگران و ... در صدد اصلاح اخلاق جامعه بوده است. احكام آن نيز هر يك بطور مستقيم يا غيرمستقيم نقش بسزايى در اصلاح محيط جامعه ايفا مىكند، احكام عبادى آن انسان را به مقام عبوديتى دعوت مىكند كه وى را از تبديل شدن به موجودى كه ديگران را به استعمار و استثمار خود بكشد باز مى دارد.
احكام مالى آن چون پرداخت خمس، زكات و ديگر حقوق واجب و مستحب هم براى