هدايت در قرآن - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٢
تعالى مىفرمايد:
«وَ مَا خَلَقْنَا السَّمواتِ وَ الارْضَ وَ مَا بَيْنَهُما الَّا بِالْحَقِّ وَ اجَلٍ مُسَمّى» «١» ما آسمانها و زمين و آنچه را در ميان اين دواست جز بحق و براى سرآمد معينى نيافريديم.
اين اجل مسمّا در آيات ديگر توضيح داده شده و مثلا" درباره رسيدن اجل مسمّاى آسمانها مىفرمايد:
«يَوْمَ نَطْوِي السَّماءَ كَطَيِّ السِّجِلِّ لِلْكُتُبِ ...» «٢» در آن روز كه آسمان را چون طومارى در هم مىپيچيم.
و در آيه ديگر در مورد آسمانها و زمين مىفرمايد:
«يَوْمَ تُبَدُّلُ الْأَرْضُ غَيْرَ الْأَرْضِ وَالسَّماوَاتُ ...» «٣» در آن روز كه اين زمين هدايت در قرآن ٤٦ فصل چهارم زمينهها و موانع هدايت به زمين ديگر، و آسمانها (به آسمانهاى ديگرى) مبدّل مىشود پس همانگونه كه هدف از هدايت تكوينى هر موجود رساندن آن موجود به كمال لايق به حال اوست، هدف از هدايت تكوينى مجموعه عالم خلقت نيز رساندن آن به كمال وجودىاش كه همانا عالم آخرت و برپايى معاد است مىباشد و بارسيدن به آن نقطه ديگر عالم خلقت در بعد مادى فعلىاش به پايان رسيده و هدايت تكوينى به معناى هدايت موجودات مادى به سوى تكامل نيز پايان مىپذيرد.
امّا در مورد هدايت تشريعى، چيزى كه هدايت به سوى آن و در آن مسير صورت مىگيرد، با چند تعبير در قرآن مجيد بيان شده است. گاهى از آن تعبير به «سبيل» شده؛ مثلا" در آيات ذيل مىخوانيم: