آشنايى باتفاسير و روشهاى تفسيرى

آشنايى باتفاسير و روشهاى تفسيرى - فوقانی، حیدر - الصفحة ٢١

درس دوّم‌ تفسير قرآن‌ معناى تفسير تفسير از ريشه «فَسَرَ» وبه معناى كشف معناى لفظ و اظهار آن است. «١» برخى نيز كه آن را مقلوب از «سَفْر» دانسته‌اند، باز به معناى كشف و ظهور گفته‌اند؛ زيرا وقتى كه گفته مى‌شود «اسْفَرَ الصُّبْح» يعنى صبح آشكار شد. «٢» در تعريف اصطلاحى تفسير، تعاريف زيادى گفته شده است «٣» امّا به طور خلاصه مى‌توان گفت: تفسير در اصطلاح به معناى توضيح و تشريح، كشف مفاهيم الفاظ، عبارات آيات و بيان مقاصد قرآن است. در تفسير، بيشتر نظر به ظاهر و الفاظ قرآن است و بيان معانى باطنى و تأويلى قرآن جزو تفسير مصطلح نيست.
فايده علم تفسير بدون ترديد خلقت انسان از جانب خداى تعالى و ارسال پيامبران و فرستادن كتابهاى آسمانى عبث و بيهوده نبوده بلكه فلسفه آنها، رساندن انسان به كمال بوده است؛ قرآن نيز دستورالعمل الهى براى پيمودن طريق كمال و سعادت است و استخراج برنامه زندگى و كشف احكام الهى از قرآن و عمل نمودن به آن، سبب سعادت عموم طبقات بشر است.
در همين راستا آگاهى از قصص قرآن، سبب عبرت و تنبّه اشخاص، و علم به احكام و عمل به آن موجب ترقّى و تعالى نفوس از پستى عالم طبيعت و رسيدن به مقام رفيع‌