گمراهيها و انحرافهاى فرهنگى بر مى‌خاستند و مردمان را نسبت به عواقب شوم پيروى از فرهنگ باطل آگاه ساختند و مزايا و فوايد فرهنگ الهى را كه موجب سعادت و رستگارى آنان است بر مى‌شمردند. چنانكه قرآن كريم در اين باره مى‌فرمايد:
«فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرينَ وَ مُنْذِرينَ وَ انْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتبَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيَما اخْتَلَفُوا فِيهِ» «١» خداوند، پيامبران را برانگيخت؛ تا مردم را بشارت و بيم دهند و كتاب آسمانى، كه به سوى حق دعوت مى‌كرد، با آنها نازل نمود؛ تا در ميان مردم، در آنچه اختلاف داشتند داورى كند.
امّا همه مردم داورى پيامبران را نپذيرفتند و عده‌اى فرهنگ غلط خود را حفظ كرده به مقابله با پيام آوران الهى برخاستند.
بدين ترتيب، نزاع و تهاجم متقابل بين دو فرهنگ حق و باطل در تاريخ به وجود آمد و تا واپسين لحظات غروب خورشيد حيات و تمدن بشر ادامه خواهد داشت.
جنبه‌هاى دوگانه در تهاجم و فرهنگ‌ در بررسى اوراق تاريخ و سرنوشت تمدنهاى مختلف، مسأله تهاجم و فرهنگ، از دو جهت قابل تأمل و بررسى است، زيرا گاهى «فرهنگ» وسيله و شيوه‌اى براى هجوم به ديگران بوده و زمانى هم «تهاجم» وسيله‌اى براى گسترش و اشاعه فرهنگ.
در بررسى و مطالعه ستيزه‌ها و نزاعهاى جمعى انسانها به مواردى برمى‌خوريم كه ملتى از نظر نظامى بطور كامل مقهور و منكوب دشمنان و