أجوبة المسائل، پاسخ به جديدترين استفتاءات - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٣٠٧ - مسائل بانكى

حقيقت جاعل شخصاً مورد جعاله را با پول بانك به انجام رسانده و حقّ الجعاله را بانك دريافت مى‌دارد بفرمائيد اينگونه قرارداد صورت شرعى دارد يا خير؟

ج ٢٦- به نظر ما جعاله قابليت اينگونه موارد را ندارد.

س ٢٧- گرفتن جوايز بانكها در دو صورت (افتتاح حساب، مشروط به شركت در قرعه‌كشى و بدون شرط) چه حكمى دارد؟

ج ٢٧- اشكال ندارد.

س ٢٨- بانكها وامى تحت عنوان مضاربه در اختيار مشتريان مى‌گذارند بدين ترتيب كه مثلًا يك ميليون تومان براى خريد يكصد تخته فرش در اختيار مشترى قرار مى‌دهند و در همان مجلس محاسبه مى‌كنند كه سود مشترى از فروش اين فرشها چقدر است سپس براى دريافت اصل و سود مورد نظر بانك قسط بندى مى‌كند و بانك هيچگونه مسئوليتى را نسبت به ضررهاى احتمالى اين معامله به عهده نمى‌گيرد و فقط خود را موظف به دريافت اصل و سود تضمين شده مى‌داند بفرمائيد:

اولًا اين نوع مضاربه صورت شرعى دارد يا خير؟

ثانياً اگر مشترى پول را در مورد ديگرى مصرف نمايد و فقط متعهّد به پرداخت وام و زياده گردد چگونه است؟

ثالثاً تكليف مسئولين بانك در صورت علم به صورى بودن قرارداد و عدم علم را بيان فرمائيد؟

ج ٢٨- اولًا با اين نحو كه تقرير گرديده مشكل است زيرا بايد سود بنا بر نسبت ربح معيّن گردد.

ثانياً اگر بانك شرط كرده باشد كه در راه معيّنى تجارت شود جايز نيست كه در راه ديگر معامله گردد.

ثالثاً چون عقود اسلامى بايد از روى جدّ انجام گيرد تا سود پرداختى و دريافتى جايز باشد فلذا در صورت علم به صورى بودن، بانك نبايد اقدام به عقد قرارداد صورى نمايد.

س ٢٩- سود گرفتن از بانك و شركت مسلمانها آيا جايز است و در غير مسلمانها چطور؟

ج ٢٩- اگر طبق ضوابط يكى از عقود اسلامى سود گرفته شود، اشكال ندارد و از