حکیم خراسان چون این سخن بشنید، عرق رجولیّت او در حرکت آمد و دریای باطن او از غایت غیرت موج برآورد وطوفان صلابت و معرفت از شور نهادش بر جوشید و شعله آتش محبت از کانون سینه او زبانه می زد از سر وجد و حال در قیل و قال آمد گفت:

شعر

به توفیق خدای دادگستر
خداوندی که هست او داور پاک
بگویم با تو از تحقیق این کار

که علم و عقل ازو یابد سخنور
همو بخشد بیان و فهم و ادراک
چنان کانجا نباشد هیچ انکار

بدان ای مرغ زیرک طبع معنی طلب که قادر بر کمال از ید پر قدرت در بدو فطرت آدم، ذریّه او را استعدادی ارزانی داشته و خاصیتی داده که قابل انوار ذات و صفات او گشته‌اند و بقوت آن تقابل از اخلاق او (جل وعلا) فیضی کامل نصیب ایشان آمده و یکی از آن اوصاف علم است که در خلقت ایشان)فِیهَا مِصْبَاحٌ الْمِصْبَاحُ فِی زُجَاجَةٍ الزُّجَاجَةُ [١](در وجود می آید تا به واسطه آن از حضیض[٢] کدورت و نفرت بشریّت که (ظُلماتٌ بعضها فوق بعضٍ)[٣] صفت آن است به ذروه صفا و روحانیت که(نُورٌ علی نُورٍ) عبارت از آن است ترقی کرده‌اند و از سایر موجودات، گوی سبقت ربوده و به آن اکرام و

[١] . (مثل نور خداوند همانند چراغدانى است كه در آن چراغى [پر فروغ‌] باشد،) نور/ ٣٥.

[٢] . پستی

[٣] . (ظلمتهايى است يكى بر فراز ديگرى‌) نور آیه/ ٤٠