مناظره حیوانات با حکما - احمدی(بهمئی)، یعقوب - الصفحة ٨١ - فصل سیزدهم در مناظره طاوس با حکیم هند
عالمیان دانند که شما از قوّت اَسنان و حدّت مخالب[١] و اَظفار[٢] با پوست و گوشت ابنای جنس خود چه معامله می کنید و در نهاد شما یک ذره رفق و مدارا و مواسات[٣] مرحمت نیافریدند.
روباه گفت: این هنر و صفتی است در سباع که از تعلیم انسان است و پیش از خلقت آدم(علیه السلام) جانوران را این عادت نبود و هیچ زنده را صید نمیکردند، و رسم زدن و آئین کشتن از دور هابیل و قابیل ظاهر شد و این بدعت شنیعه و سنت سیئه را شما احیا کردید. با وجود این عیوب که گفتی سباع را بر شما فضیلت است؛ زیرا که هیچکدام از ایشان بر جنس خود آن مقدار ضرر نمیرساند که شما بر دیگران میرسانید.
دیگر آن که اگر شخصی از عوارض دنیایی به کلی اعراض میکند و از این دار غرور تحاشی مینماید و از صحبت آدمیان عزلت اختیار میکند، با آن که به قول خدا و رسول، افضل اعمال و اشرف احوال این است.
مردم بالطبع از او متنفر میشوند و به سنگ ملامت از میان خویش بیرون میکنند، او نیز از برای دفع شرّ شما مقام در کوه پیشه میکند. با سباع و وحوش الفت میگیرد. ایشان به حسن ادب و شرط حرمت انیس و جلیس او میشوند.
اگر سباع را صلاحیت صحبت نبود و وحوش اهلیت مؤانست نداشتند، اطمینان قلب او با ایشان ممکن نمیگشت و اگر شما به سبب تفرقه باطن او نیامده بودید و اختلاط کردن با غیر ابنای جنس عقل رخصت نمیدادید، با این غیریّت و ضدّیت کار به جایی می رسید که پای بر پشت شیران مینهند و با پلنگ و اژدها دست در کمر و گردن میکنند. شما از خباثت خود آبروی او میبرید و نخجیر و آهو و شیر بر وی فرود میآورید. ای بیخبر! فضیلت خود را به این هنرها اثبات میکنی؟
[١] . تیز کردن چنگال ها
[٢] . ناخنها
[٣] . آسایش و راحت، خیراندیشی، نیکخواهی، مهربانی