ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٨٢ - دوستى اهل بيت (ع) در روايات
أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى؛[١]
اى رسول ما به امّت بگو من از شما اجر و رسالت جز اين نمىخواهم كه مودّت و محبّت مرا در حقّ خويشاوندانم منظور داريد.»
اين آيه معروف به «آيه مودّت» است كه در اغلب كتابهاى تفسير و حديث و تاريخ نزول آن را در حقّ اهل بيت (ع) مىدانند.
سيوطى در تفسير اين آيه به اسناد خود از ابن عبّاس نقل مىكند: هنگامى كه اين آيه: «قُلْلا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى» بر پيامبر (ص) نازل شد، صحابه عرض كردند: اى رسول خدا! خويشاوندان تو كيانند كه مودّت آنان بر ما واجب است؟
حضرت (ص) فرمود: «على و فاطمه و دو فرزندان او.»[٢]
در خطبهاى كه امام حسن (ع) بعد از شهادت اميرالمؤمنين (ع) ايراد كردند، بعد از حمد وثناى الهى فرمود: «... و أنا من أهل البيت الذى افترض الله مودّتهم على كلّ مسلم، فقال تبارك و تعالى: «قُلْلا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى وَ مَنْ يَقْتَرِفْ حَسَنَةً نَزِدْ لَهُ فِيها حُسْناً» فاقتراف الحسنه مودّتنا أهل البيت؛ ...
و من از اهل بيتى هستم كه خداوند، مودّت آنان را بر هر مسلمانى واجب نموده است، پس خداوند تبارك و تعالى فرمود: «قُلْ لا اسألُكُمْ ...» انجام كار نيك، مودّت ما اهل بيت است.»
امام صادق (ع) به أبى جعفر احول فرمود: «چه مىگويند اهل «بصره» در اين آيه: «قُلْلا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى؟»
عرض كرد: فدايت گردم! آنان مىگويند: اين آيه در شأن خويشاوندان رسول خدا (ص) است. حضرت فرمود: «دروغ مىگويند. تنها در حقّ ما اهل بيت، على و فاطمه و حسن و حسين، اصحاب كساء نازل شده است.»[٣]
مىدانيم كه حصر اين روايات اضافى است، نه حقيقى و بنابراين شامل بقيه امامان نيز مىشود.
دوستى اهل بيت (ع) در روايات
در روايات فريقين همانند قرآن كريم به طور صريح بر محبّت اهل بيت (ع) تأكيد شده است كه به برخى از آنها اشاره مىكنيم:
١. وادار نمودن بر دوستى اهل بيت (ع)
رسول الله (ص) مىفرمايند: «ادبّوا أولادكم على ثلاث خصال: حبّ نبيّكم، و حبّ أهل بيته، و قراءة القرآن؛[٤]
اولاد خود را بر سه خصلت تربيت كنيد: دوستى پيامبرتان، دوستى اهل بيتش و قرائت قرآن.»
اميرمؤمنان (ع) فرمود: «أحسن الحسنات حبّنا، و أسوأالسيئات بغضنا؛[٥]
بهترين نيكىها حبّ ما و بدترين بدىها بغض ما اهل بيت (ع) است.»
٢. دوستى اهل بيت دوستى رسول خداست.
رسول خدا (ص) فرمود: «أحبّوا الله لما يغذوكم من نعمه، و أحبّونى لحبّ الله، و أحبّوا أهل بيتى لحبّى؛[٦]
خدا را دوست بداريد، به جهت آنكه از نعمتهايش به شما روزى مىدهد و مرا نيز به جهت دوستى خدا دوست بداريد و اهل بيتم را به جهت دوستى من دوست بداريد.»
زيد بن ارقم مىگويد:
در خدمت رسول خدا (ص) بودم كه ديدم فاطمه زهرا (س) داخل حجره پيامبر (ص) شد؛ در حالى كه با او دو فرزندش حسن و حسين بودند و على (ع) نيز پشت سر آنان وارد شد. پيامبر (ص) به آنان نظر كرده و فرمود: «من أحبّ هولاء فقد أحبّنى، و من ابغضهم فقد أبغضنى؛[٧] هر كس اينان را دوست بدارد، مرا دوست داشته و هر كس كه اينان را دشمن بدارد، مرا دشمن داشته است.»
امام صادق (ع) فرمود: «من عرف حقّنا و أحبّنا فقد أحبّ فقد احبّ الله تبارك و تعالى؛[٨] هر كس حقّ ما را شناخته و ما را دوست بدارد، در حقيقت خداوند تبارك و تعالى را دوست داشته است.»
٣. حبّ اهل بيت (ع) اساس ايمان است
رسول خدا (ص) فرمود: «أساس الاسلام حبّى و حبّ أهل بيتى؛[٩] اساس اسلام، دوستى من و اهل بيت من است.»
و نيز فرمود: «لكلّ شىء أساس، و أساس الاسلام حبّنا أهل البيت؛[١٠] براى هر چيزى اساسى است و پايه اسلام حبّ ما اهل بيت است.»
٤. حبّ اهل بيت (ع) عبادت است
رسول خدا (ص) فرمود: «حبّ آل محمّد يوماً خير من عباده سنّه، و من مات عليه دخل الجنّه؛[١١]
يك روز دوستى آل محمّد، بهتر از يك سال عبادت است و كسى كه بر آن دوستى بميرد، داخل بهشت مىشود.»
٥. دوستى اهل بيت (ع) نشانه ايمان است
رسول خدا (ص) فرمود: «لا يومن عبد حتى أكون أحب اليه من نفسه، و أهلى أحبّ اليه من أهله و عترتى أحب إليه من عترته و ذاتى أحب اليه من ذاته؛[١٢]
هيچ بندهاى ايمان كامل پيدا نمىكند؛ مگر در صورتى كه من دوست داشتنىتر نزد او از خودش باشم و نيز اهل بيتم از اهلش محبوبتر و عترتم از عترتش دوست داشتنىتر و ذاتم از ذاتش محبوبتر باشد.»