ترجمه و متن اسرار النقطه يا توحيد مكاشفان - همدانى، على بن شهاب الدين - الصفحة ٥٦ - در بيان نقطههاى چهار گانه كه اشاره است به حيات چهار گانه
كلمات وجودى را بر صفحه چهرههاى قابليات پيوسته مىنويسند، و آنان فرشتگانى هستند كه مسخر براى آماده سازى اسباب برپايى عالم خاكى هستند، آنان كه براى حفظ نظام مراتب حسى، سنگينى و امورات دشوار تدبيرات و اداره كارهاى جهان وجودى را عهده دارند.
٦٦ و اما حركت ممتد نقطه به واپس و عقب، اشاره است به بازگشت آثار تجليات تقييدى به اطلاقات نخستين خود، پس از تقييدش به خصوصيات قوابل، و بازگشت آن به واسطه بر شدن و بالا شدنش از مظاهر زيرين و سفليات ظاهرى، به غيب علويات باطنى، و از آنجا به غيب احديت و حقيقت هويّت مطلقه الهى.
٦٧ و نقطههاى سهگانه زايد بر نقطه اصلى اشاره است به انواع و وجوه بر شدن و بالا رفتنها، براى اينكه بازگشت حقايق كونى يا ارادى است و يا طبيعى و يا برزخى و ناگزير، بنا بر اين اوّلى خاص سالكان و پويندگان است- به واسطه فنا كردن و بيرون آمدن- و دومى ويژه بىخبران و پوشيدگان از حق است- به سبب جدا شدن گوهر لطيف روحانى از جوهر كثيف و متراكم جسمانى- و سوّمى را خواص و عوام- به واسطه خواب و باز ايستادن حواس- در آن مشتركاند.
[در بيان نقطههاى چهار گانه كه اشاره است به حيات چهار گانه.]
٦٨ و اما نقطههاى چهارگانه اشاره است به نشآت و عوالم چهار گانه سالكان در قيامتهاى چهار گانه، براى اينكه مراتب حيات در نزد اهل كشف چهار است: صورى و معنوى و پاك و حقيقى، و در مقابل آنها مراتب مرگ و