علوم حدیث
(١)
تحليلى بر احاديث نفى قضاى غير حتمى
٣ ص
(٢)
رمزگشایی حدیثی علامه طباطبايی برای ورود به عالم ذر
١١ ص
(٣)
انگاره تكرار نزول آيه
٢٩ ص
(٤)
اخلاق و جنسيت در حديث «خصال النساء»
٤٧ ص
(٥)
بررسي روايات وارده در فضيلت اهل بيت در سورة انسان
٨٨ ص
(٦)
کارکردهای نقل روایات اهلسنّت در منابع شیعی
١١١ ص
(٧)
پژوهشی در اسناد و نسخههای زیارت عاشورا
١٥٣ ص
(٨)
اعتبار دعاهای ابن طاووس از نگاه او
١٨٩ ص
(٩)
نقد و بررسی روایات هاروت و ماروت
٢١٧ ص
(١٠)
جلوههایی از آیین سخنوری در دُستور سخن
٢٤٣ ص
(١١)
احادیث مربوط به دوران شیردهی و تطبیق آن با علوم تجربی
٢٧٠ ص
(١٢)
روش شناسي فقه الحديثي شيخ بهاي
٢٨٦ ص
(١٣)
ديدگاههاي استاد محمد باقر بهبودي در گزينش احاديث صحيح
٣٠٠ ص
(١٤)
پژوهشهاي خاورشناسان درباره نهجالبلاغه
٣٣٠ ص
(١٥)
علی بن محمد نوفلی و کتاب الاخبار
٣٤٤ ص
(١٦)
بررسي و ارزيابي يك تفسير روايي كهنفاطمه
٣٦٥ ص
(١٧)
تحليلي بر نگارشهاي «الموضوعات» در اهل سنت
٣٨٠ ص
(١٨)
تحليل استنادی مقالات فصلنامه «علوم حديث»
٤٠٠ ص
(١٩)
چكيدۀ مقالات به انگليسي
٤٢٣ ص
 
١ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص

علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٣١٧ - ديدگاههاي استاد محمد باقر بهبودي در گزينش احاديث صحيح

ردّ حديث مخالف اجماع

بهبودي متن حديثي را که مخالف اجماع باشد، از درجه اعتبار و حجيت ساقط مي‌داند، اگرچه سند آن معتبر باشد. وي گاهي متن اين دست روايت‌ها را عليل مي‌داند، براي نمونه متن حديثي مشتمل بر حکم ديه مقتول است و ديه مقتول را بر مردم شهري تحميل کرده که قاتل در آن جا به دنيا آمده است.[١] او مي‌گويد: اين حکم مخالف اجماع مسلمانان است؛ زيرا ديه قتل خطا بر وارث طفيلي قاتل است؛ از جمله: برادران، عموها، دایي‌ها و پسرانشان. آنان بايد ظرف سه سال ديه را تأديه کنند و اگر استطاعت نداشته باشند، به اتفاق اهل بيت، ديه بايد از بيت‌المال مسلمانان پرداخت شود؛ مثلاً حديثي را که درباره آداب دريافت زکوة در الکافي درج شده است[٢] و پس از آن به المقنعة مفيد،[٣] التهذيب[٤] و وسائل‌الشيعة[٥] راه يافته است، به علت مخالفت با اجماع، از درجه اعتبار ساقط مي‌داند و آن را در صحيح الکافي درج نکرده است. مفاد اين حديث طولاني آن است که امير‌المؤمنين به مأمور زکات خود توصيه کرد که اگر کسي داراي رمه گوسفند، شتر يا گاو باشد، دام‌هاي او را به دو دسته از هم جدا کن و انتخاب يک دسته آن را به صاحب دام واگذار کن تا هر دسته‌اي را به صلاح خود بداند، براي خود برگزيند و چون يک دسته دام را انتخاب کرد، ديگر متعرض نشو و دوباره دسته باقي‌مانده را به دو بخش تقسيم کن و انتخاب يک بخش آن را به صاحب رمه تفويض کن. به همين ترتيب، ادامه بده تا در آخر اين بخش و تقسيم، تعدادي که به حق زکات وافي باشد، باقي بماند و تو آن را دريافت کني. اگر احياناً تصور کرد که اين تقسيم به مصلحت او نبوده و تقاضاي تجديد برنامه کرد، دوباره رمه او را به حال اول باز گردان و فرصت بگذار تا درهم شوند و تو دوباره همين برنامه را به اجرا بگذار.

بهبودي معتقد است به دلايل مختلف، بويژه به دليل مخالف بودن اين حکم با اجماع، توصيه و برنامه ارائه شده در اين روايت موهوم است. وي مي‌گويد:

به اجماع شيعه و سنّي و اتفاق محتواي حديث آنان در باب زکات، زکات چهل گوسفند، يک گوسفند است، آن هم در صورتي که همان چهل گوسفند، يک سال تمام در تملک اين فرد باشد، بدون شريک و تعويض. از طرفي، کم‌تر از چهل گوسفند، حتي ٣٩ تا هم زکات ندارد. از سوي ديگر، زکات چهل گوسفند، پنجاه گوسفند يا بيش‌تر تا ١٢٠ گوسفند نيز همان يک گوسفند است، با همان شرايط که صاحب دام شريک نداشته باشد و تعويض هم نکرده باشد. شرط لازم ديگر اين است که رمه او در تمام دوران سال، در چرا باشند و خرجي بر صاحب رمه تحميل نکنند، حتي اگر در سال خشک‌سالي، ضايعه مرتع يا در اثر سرما مجبور شود گوسفندان


[١]. بهبودي متذکر مي‌شود که ابن‌النجاشي از هم‌درس خود، ابن‌غضایري پسر، به صورت شفاهي نقل مي‌کرده و از اين رو، با تعبير قال يا ذکر به دليل نقل از نسخه او از وي نقل مي‌کند (ر.ک: معرفة الحديث، ص١١٢ـ ١١٤).

[٢]. معرفة الحديث، ص٦٥.

[٣]. نقل شفاهی از بهبودی.

[٤]. معرفة الحدیث، ص٣٠٩.

[٥]. الاستبصار، ج٤، ص‌٢٦٤.