علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٢٧٠ - احادیث مربوط به دوران شیردهی و تطبیق آن با علوم تجربی
امام صادق٧ فرمود:
زن بر شیردهی فرزندش مجبور نیست، و فقط به رضایت خودش از او جلوگیری میشود. و او نسبت به زن دیگری که پذیرفته است، فرزند را شیر دهد، حق بیشتری دارد و بر او واجب نیست که بالاتر از دو سال به او شیر دهد.[١]
با وجود تمام مزایایی که علوم تجربی برای شیر مادر قایل است. در ایجاد انگیزه برای آن، به طور کامل موفق نبوده است. در بین سالهای ١٩٣٠ و اواخر دهه ١٩٦٠م، تعداد مادران آمریکایی که از پستان خود به نوزادانشان شیر میدادند، به طور چشمگیری کاهش پیدا کرد؛ به طوری که آمار تغذیه با شیر مادر، در سال ١٩٣٠م، ـ که هشتاد درصد بود ـ در سال ١٩٧٢م به بیست درصد کاهش یافت. تا مدتها سازندگان و توزیع کنندگان شیرهای خشک و غذای کودک با تبلیغات وسیع خود مادران شهر نشین را تشویق به مصرف این محصولات به جای شیر مادر میکردند که تدریجاً این مطلب در شهرهای کوچک و حتی روستاها هم اشاعه پیدا کرد. آنها تبلیغات و توصیههای خود را از راههای مختلف منتقل میکردند؛ مثلاً با دادن نمونههای مجانی به مادران، هنگام ترک بیمارستان پس از زایمان، چاپ عکس و پوسترهای زیبا که در درمانگاهها و بیمارستانها نصب میکردند. در این تصاویر شیرخواری خوشگل و چاق در بغل مادری خندان در کنار محصول مورد نظر دیده میشد. از آن به بعد، اقداماتی برای بهبود این وضعیت انجام شد. در سال ١٩٨١م، سازمان بهداشت، برنامه بینالمللی کد جانشین شوندههای شیر مادر را مطرح کرد و به اجرا گذاشت. بر اساس این طرح، تولید کنندگان شیر و غذای کودک از اجرای تبلیغات به شکل یاد شده ـ که بسیار خطرناک است ـ منع شدند. از طرف دیگر، این سازمان از تمام اعضای خود خواست که با وضع قوانین و مقررات خاص، با این برنامه همکاری و با تبلیغات این کمپانیها مبارزه کنند. از این رو، توصیههای سازمان بهداشت جهانی به این صورت بود که تبلیغ در مورد این محصولات در جوامع مختلف باید ممنوع شود. تهیه پوستر و چاپ تقویم برای معرفی این محصولات ممنوع شود؛ تهیه کنندگان این محصولات حق ندارند نمونههای رایگان در اختیار کارکنان بهداشتی و یا مادران قرار دهند؛ تولید کنندگان شیرهای خشک نباید عکس کودکان را روی جعبههای شیر منعکس نمایند؛ بلکه بر عکس، موظفاند جمله «شیر مادر برای کودک شیرخوار بهترین غذاست» را بنویسند، طرز تهیه و مصرف این محصولات باید به طور واضح و خوانا روی جعبه محصول نوشته شود تا از اشتباه در تهیه
و سردرگمی مصرف کنندگان جلوگیری به عمل آید.[٢] در سال ١٩٩٧م، آکادمی متخصصان
کودکان آمریکا بیانیهای رسمی را در مورد مزایای تغذیه نوزادان با شیر مادر منتشر کرد در آن بیان شده بود که شیردهی دارای منافعی برای مادر و نوزاد دارد. سرویس بهداشت همگانی ایالات متحده
(Healthy People ٢٠١٠ (HP ٢٠١٠)) به منظور افزایش سلامت مادران و کودکان هشت هدف را تا سال ٢٠١٠م، بیان نمود که یکی از این اهداف، افزایش نسبت مادران شیرده به ٧٥ درصد است. مطالعات
[١]. کمک به مادران شیرده، ص٣٦ـ٥٢. Nelson essential of pediatrics ١٣١-١٣٦
[٢]. Breastfeeding A Guide For The Medical Profession ٩٩- ١٥٩.