پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٣ - چگونه آلودگان، منادى تقوا شوند؟
شبيه همين معنا در لباس ديگر در سوّمين آيه مورد بحث نيز آمده است كه به عنوان يك حكم مطلق مىگويد: «هركس از پيامبر اطاعت كند اطاعت خدا كرده، و كسانى كه سرپيچى كنند تو در برابر آنها مسئول نيستى» مَنْ يُطِعِ الرَّسُولُ فَقَدْ اطَاعَ اللَّهَ وَ مَنْ تَوَلّى فَمَا ارْسَلنَاكَ عَلَيهِمْ حَفِيظاً [١]
قابل توجه اينكه فخر رازى در تفسير خود مىگويد: «اين آيه از قوىترين دلايل عصمت پيغمبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم در جميع اوامر و نواهى، و در جميع ابلاغهاى او از سوى خدا است؛ زيرا اگر او در چيزى خطا كند اطاعت او اطاعت خدا نخواهد بود، و نيز واجب است در افعالش نيز معصوم باشد؛ چرا كه خداوند امر به متابعت او- به طور مطلق- كرده است». [٢]
باز نظير همين معنا در قالبى ديگر در چهارمين آيه مورد بحث آمده است كه مىفرمايد: «به پروردگارت سوگند كه آنها ايمان نمىآورند مگر اينكه تو را در اختلافات خود حاكم كنند، سپس در دل خود هيچگونه ناراحتى از داورى تو نيابند، و كاملًا تسليم باشند».
فَلَا وَ رَبِّكَ لَايُؤمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَينَهُم ثُمَّ لَايَجِدوُا فِى أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِّمّا قَضَيتَ وَ يُسَلِّمُوا تَسْلِيماً. [٣]
واضح است كه اگر قاضى در داورى خود گرفتار خطاى قطعى شود اطاعت او واجب نيست؛ بنابراين وجوب اطاعت پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم در داورىهايش، بدون هيچ قيد و شرط، و حتى رضايت باطنى و قلبى نسبت به آن، و تسليم مطلق در برابر او كه در آيه روى هريك از اينها تأكيد شده دليل روشنى بر معصوم بودن او است؛
[١]. سوره نساء، آيه ٨٠.
[٢]. تفسير كبير، جلد ١٠، صفحه ١٩٣.
[٣]. سوره نساء، آيه ٦٥.