ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٤١ - مقصود
آنهاست، مىنوشانيم و در آنها براى شما منافع بسيارى است او از آنها ميخوريد و بر آنها و بر كشتىها سوار مىشويد. نوح را بسوى قومش فرستاديم. گفت: اى قوم، خداوند را پرستش كنيد. جز او شما را خدايى نيست. آيا تقوى بيشتر نمىكنيد؟
اشراف قوم گفتند: اين نيست مگر بشرى مثل شما. ميخواهيد بر شما برترى پيدا كند. اگر خدا ميخواست، فرشتگانى مىفرستاد. نظير چنين چيزى در ميان نياكانمان نشنيدهايم. او نيست مگر مردى ديوانه كه بايد صبر كنيد تا هنگام مرگش فرا رسد.
قرائت:
سيناء: اهل حجاز و ابو عمرو به كسر سين و ديگران بفتح خواندهاند و در هر دو صورت غير منصرف است.
تنبت: ابن كثير و ابو عمرو و يعقوب- از روح- بضم تاء و ديگران بفتح تاء و ضم باء خواندهاند. بنا بر اول حرف جر، يا زائد است يا متعلق به مفعول محذوف است و ممكن است در محل حال باشد.
مقصود:
(وَ شَجَرَةً تَخْرُجُ مِنْ طُورِ سَيْناءَ): و بوسيله آب باران درخت زيتون را در كوه طور رويانيديم. علت اينكه درخت زيتون را بالاختصاص ذكر ميكند، اين است كه اين درخت عبرت انگيز است. زيرا سابقه ندارد كه كسى آن را آب داده باشد. اين درخت ميوهاى دارد كه از آن روغن بدست مىآيد و منفعت آن بسيار است. سيناء نام محلى است كه كوه طور در آن واقع است. قول صحيحتر همين است. كلمه سيناء بقول ضحاك، نبطى و بقول عكرمه، حبشى است. مجاهد گويد: نام سنگهاى آن وادى است. برخى گويند: سيناء بركه است. برخى گويند: طور سيناء، كوه مشجر است. برخى گويند: كوه است. يعنى همان كوهى كه ميان مصر و ايله واقع شده و در آنجا بر حضرت موسى وحى نازل شد.
(تَنْبُتُ بِالدُّهْنِ وَ صِبْغٍ لِلْآكِلِينَ): از ميوه درخت زيتون، روغن كه هم نان خورش است، و هم فوايد ديگر دارد بدست مىآيد. مقصود اين است كه نان را با روغن