آشنايى باتفاسير و روشهاى تفسيرى - فوقانی، حیدر - الصفحة ٢٢
عبوديّت است. علم و عمل به اخلاقيات قرآن نيز سبب تهذيب اخلاق انسان خواهد بود.
به همين جهت براى دستيابى به درياهاى بيكران مواهب قرآنى، ابتدا بايد در جهت فهميدن مقصود و منظور آيات آنگام برداشت و علم تفسير متكفّل اين وظيفه سنگين و مقدس است.
از سوى ديگر، از آنجا كه كلام خدا عميق و پرمعناست و آيات مجمل و متشابه نيز دارد بدون توشه علمى كافى نمىتوان از آن بهره گرفت ومستقيماً بدان رجوع كردو پيام حق را دريافت داشت. همه انسانها نيز قادر نيستند مقدمات لازم جهت مراجعه مستقيم به قرآن را كسب كنند. بدين جهت جامعه اسلامى نياز شديد به بيان و تفسير قرآن دارد و علم تفسير از آن جهت كه ما را در فهم مقاصد كلام خدا يارى مىكند، از با ارزشترين علوم است.
قرآن و عترت، دعوتكنندگان به تفسير قرآن كريم و پيامبر اسلام اولين دعوتكنندگان به فهم قرآن و تدبّر در معانى آن هستند و تدبّر و فهم قرآن چيزى جز تفسير و كشف مقصود الفاظ و آيات قرآن نيست. قرآن كسانى را كه در آيات كتاب آسمانى تدبّر، تفكّرو تعقّل نمىكنند توبيخ و سرزنش مىكند:
«افَلا يَتَدَبَّروُنَ الْقُرْانَ امْ عَلى قُلوُبٍ اقْفالُها» «١» آيا در قرآن تدبّر نمىكنند يا بر دلهاشان قفل نهاده شده است.
قرآن اعلام مىدارد كه براى فهميده شدن نازل شده و كسانى كه پيام آن را نمى شنوند و نمىفهمند، به خاطر اعمال بدشان بر قلبهايشان پرده افتاده است:
«وَاذا قَرَأْتَ الْقُرْانَ جَعَلْنا بَيْنَكَ وَ بَيْنَ الَّذينَ لا يُؤْمِنوُنَ بِالْاخِرَةِ حِجاباً مَسْتوُراً وَ جَعَلْناعَلى قُلوُبِهِمْ اكِنَّةً انْ يَفْقَهوُهُ وَ فى اذانِهِمْ وَقْراً» «٢» و هنگامى كه قرآن مىخوانى، ميان تو و آنان كه به آخرت ايمان نمىآورند، حجاب ناپيدايى قرار مىدهيم و بر دلهايشان پوششهايى، تا آن را در نيابند و گوشهايشان را سنگين مىگردانيم.