کلام جـدید - خسروپناه، عبدالحسین - الصفحة ٩١

ز. پيامبر اسلام از همان آغاز بعثت، اسلام را دين جهانى معرفى كرد. پس از نزول آيه ى (وَ أَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ)،[١١٨] خويشان خود را جمع كرده و به آن ها فرمود:

« اِنَّ الرّائِدَ لا يُكَذِّبُ اَهْلَه وَ اللّهِ الذَّى لا اِله الاّهُوَ اِنّى رَسولُ اللّه اِلَيكُم خاصَّةً وَ اِلى النّاس عامَّةً »;[١١٩]

رهبر به خاندانش دروغ نمى گويد. قسم به خدايى كه معبودى جز او نيست; من فرستاده ى خدا هستم به سوى شما خصوصاً و به سوى همه ى بشريّت عموماً.

ح. نامه هايى كه پيامبر در آغاز رسالت، به سران كشورها، مانند قيصر روم و پادشاه ايران و فرمان روايان مصر و حبشه و رؤساى قبايل مختلف عرب كه به صورت مستقل زندگى مى كردند، نوشته و آنان را به پذيرش دين اسلام دعوت نموده است، نشان دهنده ى جهانى بودن اسلام است; و گرنه، چنين دعوتى انجام نمى گرفت و پيامبر در نامه هاى خود، جملاتى مانند « فَانِّى اَنا رَسولُ اللّهِ اِلَى النّاسِ كافَّةً » كه دلالت بر عموميت، شمول و جهانى بودن دين اسلام است را نمى نگاشت.[١٢٠]

ط. خطابات قرآن، نوعاً متوجه عموم مردم است و تنها به دسته و قوم خاصى توجه ندارد و همين عمومى بودن خطابات، دليل روشنى است بر عموميت و فراگير بودن اسلام. عناوينى مانند (يا أَيُّهَا النّاسُ)، (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا) و نيز (يا أَهْلَ الْكِتابِ)، دلالت بر جهانى بودن اسلام دارند.

ى. احكام و قوانين اسلام، عنوان عامّ دارند و از رنگ، نژاد و مليت خاصّى، عارى هستند و اين مطلب، دليل ديگرى بر عموم و جهانى بودن رسالت پيامبر اسلام است.

نمونه اى از آيات قرآن، در اين زمينه عبارتند از:

(وَ لِلّهِ عَلَى النّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطاعَ إِلَيْهِ سَبِيلاً);[١٢١]

و براى خدا، حج آن خانه بر عهده ى مردم است ]البته بر[ كسى كه بتواند به سوى آن راه يابد.

(وَ مِنَ النّاسِ مَنْ يَشْتَرِي لَهْوَ الْحَدِيثِ لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِ اللّهِ بِغَيْرِ عِلْم وَ يَتَّخِذَها هُزُواً أُولئِكَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ);[١٢٢]

و برخى از مردم، كسانى اند كه سخن بيهوده را خريدارند تا ]مردم را[ بى ]هيچ [واكنشى از راه خدا گمراه كنند.

آياتى كه بر استقامت بر دين و عدم گرايش به اديان ديگر دلالت دارند; در اين آيات به (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا) خطاب شده است; بنا بر اين، يهود ونصارا از گروه اهل ايمان خارج اند و به همين دليل دستور مى دهد كه آن ها را دوستان خود مگيريد و از دين خود اعراض نكنيد.

نمونه اى از اين آيات عبارتند از:

الف. (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا الْيَهُودَ وَ النَّصارى أَوْلِياءَ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْض وَ مَنْ يَتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ إِنَّ اللّهَ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظّالِمِينَ);[١٢٣]

اى كسانى كه ايمان آورده ايد! يهود و نصارا را دوستان خود نگيريد كه بعضى از آنان، دوستان بعضى ديگرند و هركس از شما آنان را به دوستى گيرد، از آنان خواهد بود و به درستى كه خداوند گروه ستم گران را هدايت نمى كند.

ب. (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا الَّذِينَ اتَّخَذُوا دِينَكُمْ هُزُواً وَ لَعِباً مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَ الْكُفّارَ أَوْلِياءَ وَ اتَّقُوا اللّهَ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ);[١٢٤]

اى كسانى كه ايمان آورده ايد! كسانى كه دين شما را به ريشخند و بازى گرفته اند، چه از كسانى كه پيش از شما به آنان كتاب داده شده و چه از كافران، دوستان خود مگيريد و اگر ايمان داريد، از خداوند پروا كنيد.

ج. (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا مَنْ يَرْتَدَّ مِنْكُمْ عَنْ دِينِهِ فَسَوْفَ يَأْتِي اللّهُ بِقَوْم يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ أَذِلَّة عَلَى الْمُؤْمِنِينَ أَعِزَّة عَلَى الْكافِرِينَ).[١٢٥]

اى كسانى كه ايمان آورده ايد! هر كس از شما از دين خود برگردد، به زودى، خدا گروهى ديگر را مى آورد كه آنان را دوست مى دارد و آنان نيز او را دوست دارند. اينان با مؤمنان فروتن و بر كافران سرفرازند.