شان نزول آيات قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٨ - انفاق در هر زمان به جا است

(٢٧٤) الَّذينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ سِرّاً وَ عَلانِيَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ‌

آنها كه اموال خود را، شب و روز، پنهان و آشكار، انفاق مى‌كنند، مزدشان نزدپروردگارشان است؛ نه ترسى بر آنهاست، و نه غمگين مى‌شوند.

شأن نزول:

انفاق در هر زمان به جا است‌

در احاديث بسيارى آمده است كه: اين آيه درباره على عليه السلام نازل شده است؛ زيرا آن حضرت چهار درهم داشت، درهمى را در شب، درهمى را در روز، درهمى را آشكارا و درهمى را در نهان انفاق كرد و اين آيه نازل شد. [١]

ولى مى‌دانيم نزول آيه در يك مورد خاص، مفهوم آن را محدود نمى‌كند، و شمول حكم نسبت به ديگران را، نفى نمى‌نمايد.

ا ٢٧٨ يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ذَرُوا ما بَقِيَ مِنَ الرِّبا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنينَ ا ٢٧٩ فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ إِنْ تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُؤُسُ أَمْوالِكُمْ لا تَظْلِمُونَ وَ لاتُظْلَمُونَ ا ٢٨٠ وَ إِنْ كانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلى‌ مَيْسَرَةٍ وَ أَنْ تَصَدَّقُوا خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ‌

[١] «نور الثقلين»، ج ١، ص ٢٩٠ و ٢٩١؛ نويسنده «درّ المنثور» آن را از «ابن عساكر»، «طبرانى»، «ابو حاتم»، «ابن جرير» و جمعى ديگر نقل كرده است ( «درّ المنثور»، ج ١، ص ٣٦٣).

و به گفته بعضى، اين آيه به اتفاق علماى شيعه و اكثر علماى اهل سنت در شأن على بن ابيطالب عليه السلام نازل شده است ...

از علماى اهل سنت: «واحدى»، «ثعلبى»، «خوارزمى»، «سدّى»، «كلبى»، «زمخشرى»، «طافى»، «قشيرى»، «ماوردى»، «ابن مغازلى»، «ابن ابى الحديد» و غير آنها نيز اين حديث نقل شده است- به «تفسير برهان» و «تفسير اثنى عشرى»، ذيل آيه مورد بحث مراجعه شود.

«وسائل الشيعه»، ج ٩، ص ٣٩٤ و ٤٠٣؛ «بحار الانوار»، ج ٣٦، ص ٦١، ج ٤٠، ص ١٠٥، ج ٤١، ص ٣٣، ٣٤، ٣٥.