شان نزول آيات قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٢٤ - توصيف كامل از خدا
(١) قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ (٢) اللَّهُ الصَّمَدُ (٣) لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ (٤) وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ
بگو: خداوند، يكتا و يگانه است.
خداوندى است كه همه نيازمندان قصد او مىكنند.
(هرگز) نزاد، و زاده نشد.
و براى او هيچ گاه شبيه و مانندى نبوده است!
شأن نزول:
توصيف كامل از خدا
در شأن نزول اين سوره، از امام صادق عليه السلام چنين نقل شده: «يهود از رسول اللَّه صلى الله عليه و آله تقاضا كردند، خداوند را براى آنها توصيف كند، پيغمبر صلى الله عليه و آله سه روز سكوت كرد و پاسخى نگفت، تا اين سوره نازل شد و پاسخ آنها را بيان كرد».
در بعضى از روايات آمده: اين سؤال كننده «عبداللَّه بن صوريا» يكى از سران معروف يهود بود، و در روايت ديگرى آمده: «عبداللَّه بن سلام» چنين سؤالى را از پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله در «مكّه» كرد، سپس ايمان آورد، و ايمان خود را همچنان مكتوم مىداشت.
در روايات ديگرى آمده است: مشركان «مكّه» چنين سؤالى را كردهاند.
در بعضى از روايات نيز آمده: سؤالكنندگان، گروهى از مسيحيان «نجران» بودند. [١]
در ميان اين روايات، تضادى وجود ندارد؛ زيرا ممكن است اين سؤال از ناحيه همه آنها مطرح شده باشد، و اين خود دليلى است بر عظمت فوق العاده اين سوره، كهپاسخگوى سؤالات افراد و اقوام مختلف است.
[١] «الميزان»، ج ٢٠، ص ٥٤٦؛ «مجمع البيان»، ذيل آيات مورد بحث؛ «قرطبى»، ج ٢٠، ص ٢٤٦.