يكى از دستورات اكيد به مسلمانان، رعايت مواسات در حقّ برادران دينى است. مواسات به معناى غم‌خوارى، هم‌دردى، يارى كردن و ديگران را در مال و جان خود شريك دانستن است و آن‌قدر مهم است كه در روايتى، همراه برپايى نماز، از علائم شيعيان شمرده شده است:

«اخْتَبِرْ شِيعَتَنَا فِى خَصْلَتَيْنِ فَإِنْ كَانَتَا فِيهِمْ وَ إِلَّا فَاعْزُبْ ثُمَّ اعْزُبْ قُلْتُ مَا هُمَا قَالَ الْمُحَافَظَةُ عَلَى الصَّلَوَاتِ فِى مَوَاقِيتِهِنَّ وَ الْمُوَاسَاةُ لِلْإِخْوَانِ وَ إِنْ كَانَ الشَّىْ‌ءُ قَلِيلًا؛[١]

شيعيان ما را به دو خصلت بيازماى. هركه آن دو را داشت، با وى معاشرت كن؛ و گرنه از وى بپرهيز. راوى مى‌گويد: آن دو خصلت چيستند؟ امام صادق (ع) فرمودند: نماز را به وقت گزاردن و مواسات با برادران؛ اگر چه به اندك چيزى باشد.»

از اين‌رو، علماى ربّانى و مؤمنان راستين، به رعايت مواسات در حقّ برادران خود بسيار اهتمام داشته‌اند. نمونه‌اى از اين اهتمام را مى‌توان در سيره‌ آيت الله بروجردى‌ با فقرا مشاهده كرد. اكنون به نقل خاطره‌اى از زبان استاد موحدّى‌ بسنده مى‌كنيم:

به علّت درد پايى كه استاد بروجردى داشت، همراه ايشان سفرى به «آب گرم محلّات» رفتيم. چند روزى در آنجا مانديم. هنگامى كه مردم فقير و مستضعف آن ناحيه از تشريف‌فرمايى ايشان آگاه شدند، براى زيارت و استفاده از وجود ايشان به محلّ اقامتشان آمدند. يك روز آقا دستور دادند چند رأس گوسفند بخرند و بكشند و گوشت آن را بين فقرا قسمت كنند. دستور ايشان اجرا شد. مقدار كمى از آن گوشت را نگه داشتند و موقع ناهار سه سيخ كباب در ميان سفره گذاشتند تا آقا ميل كنند.

ولى آن مرجع بزرگ نان با ماست و چند عدد خيارى را كه در سفره بود، ميل فرمودند و هيچ توجّهى به كباب‌ها نكردند.

عرض كردند: آقا! گوشت‌ها را بيان فقرا قسمت كرديم و اگر سهم سرانه را هم حساب كنيم، اين مقدار هم سهم شماست. چرا ميل نمى‌فرماييد؟

فرمودند: غيرممكن است از كبابى كه بوى آن به مشام فقرا رسيده است، بخورم‌.

اصلًا از كباب‌ها نخوردند و ما هم براى احترام ايشان نخورديم تا آنكه كباب‌ها را بردند و به فقراى مجاور دادند.[٢]

پى نوشت‌ها:

[١]. شيخ صدوق، «مصادقة الاخوان»، چاپ اوّل، الكاظميه، مكتبه الامام صاحب الزّمان العامه، ١٤٠٢ ه-. ق، ص ٣٦.

[٢]. برگرفته از مردان علم در دنياى عمل.

منبع: نشريه خلُق، شماره ٥٤، ص ٣١.