اخلاق عبادى - مقدس نيا، محمد - الصفحة ١٢٥ - نماز شب

«فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِىَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ جَزاءً بِما كانُوا يَعْمَلُونَ»[١]

هيچ كس نمى‌داند كه در ازاى كارى كه انجام داده‌اند، چه (پاداش مهم و) چشم روشنى‌اى براى آنها نهفته شده است!

حضرت امام صادق ٧ در تفسير اين آيه شريفه فرمود:

«ما مِنْ حَسَنَةٍ إِلَّا وَ لَها ثَوابٌ مُبَيَّنٌ فِى الْقُرانِ إِلَّا صَلاةُ اللَّيْلِ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ اسْمُهُ لَمْ يُبَيِّنْ ثَوابَها لِعِظَمِ خَطَرِها قالَ: فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ»[٢]

هيچ كار نيكى نيست جز آنكه پاداشش در قرآن بيان شده است مگر نماز شب كه خداوند به خاطر عظمت شأن آن ثوابش را برملا نكرده و فرموده است: «فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ».

ممكن است در اينجا اين سؤال پيش آيد كه چرا پاداش عظيم نماز شب مخفى نگاه داشته شده است؟ اين سؤال را به سه شكل مى‌توان پاسخ داد:

١- كارهاى ارزشمند و عظيم چنان است كه حقيقت آنها به سادگى قابل درك نيست، در عين حال پنهان داشتن پاداش آنها نشاط انگيزتر است.

٢- قرّةالعين و چشم روشنى، آن قدر بزرگ و گسترده است كه دانش انسان از رسيدن به تمام خصوصيات آن ناتوان است.

٣- چون «نماز شب» مخفيانه و دور از چشم ديگران انجام مى‌گيرد، پاداش آن نيز پنهان و دور از چشم مردمان است.[٣]

رهبران بزرگوار اسلام نيز با تعبيرهاى گوناگونى مردم را به انجام اين عمل بزرگ تشويق مى‌كردند كه در اينجا به يك نمونه آن بسنده مى‌كنيم؛ معاذ بن جبل گويد:

«روزى رسول اكرم ٦ به من فرمود: اگر مايلى راههاى خير را به تو نشان بدهم. سپس فرمود: «... قِيامُ الرَّجُلِ فى‌ جَوْفِ اللَّيْلِ يَبْتَغى‌ وَجْهَ اللَّهِ»[٤]

(يكى از راهها) برخاستن مرد در دل شب در پى يافتن رضاى خداست.

[١] - سجده( ٣٢)، آيه ١٧

[٢] - مجمع‌البيان، ج ٧- ٨، ص ٣٣١

[٣] - همان

[٤] - بحارالانوار، ج ٨٧، ص ١٢٣