اخلاق عبادى - مقدس نيا، محمد - الصفحة ١٧٤ - محدوده خدمت
«احْسَنُ الصَّنائِعِ ما وافَقَ الشَّرايِعَ»[١]
بهترين احسانها و خدمات، آن است كه موافق با شريعتها (و طبق شرايط و موازين دينى) باشد.
محدوده خدمت
همانطور كه ذكر شد يكىاز شرايط خدمت آن است كه افراد خدمت شونده، شايسته خدمت باشند. در اينجا اين سؤال مطرح است كه آيا دايره خدمتگزارى آنقدر وسعت دارد كه غير مسلمان را نيز شامل شود يا اختصاص به مسلمانان و مؤمنان دارد؟ به عبارت ديگر آيا از نظر اسلام، خدمت در هر جا و به هر كس پسنديده و مورد ستايش است؟ يا خدمت مسلمانان و مؤمنان بهيكديگر و در جامعه اسلامى داراى ارزش و اهمّيت است؟
از نظر اسلام، خدمت به همه مردم و نوع بشر عملى شايسته است و غرض اولياى گرامى اسلام در خدمتگزارى، تنها مؤمن يا مسلمان نيست، بلكه نوع بشر را شامل مىشود. چنانكه رسول خدا ٦ مىفرمايد:
«رَأْسُالْعَقْلِ بَعْدَالدّينِ التَّوَدُّدُ الَىالنَّاسِ وَاصْطِناعُ الْمَعْرُوفِ الى كُلِّ بَرٍّ وَ فاجِرٍ»[٢]
پس از دين (و ايمان به خداوند)، بشر دوستى و نيكى به مردم، اعم از درستگار و گناهكار، سرآمد تمام كارهاى عاقلانه است.
امير مؤمنان ٧ نيز مىفرمايد:
«ابْذُلْ مَعْرُوفَكَ لِلنَّاسِ كافَّةً فَانَّ فَضيلَةَ فِعْلِ الْمَعْرُوفِ لا يَعْدِلُها عِنْدَ اللَّهِ سُبْحانَهُ شَىْءٌ»[٣]
كارهاى نيك خود را براى همه مردم به كاربر و براستى كه هيچ چيز نزد خداى سبحان با فضيلت كارهاى نيك برابرى نمىكند.
براساس اينگونه روايات، خدمت كردن محدوديتى ندارد.
[١] - شرح غررالحكم، ج ٢، ص ٣٨٩
[٢] - مستدرك الوسائل، ج ٨، ص ٣٥٣
[٣] - شرح غررالحكم، ج ٢، ص ٢٣٦