اخلاق عبادى - مقدس نيا، محمد - الصفحة ١٥٠ - اخلاق در حج

«لا يُعْبَأُ بِمَنْ يَؤُمُّ هذَا الْبَيْتَ اذا لَمْ يَكُنْ فيهِ ثَلاث خِصالٍ: خُلْقٌ يُخالِقُ بِهِ مَنْ صَحِبَهُ، اوْ حِلْمٌ يَمْلِكُ بِهِ غَضَبَهُ، اوْ وَرَعٌ يَحْجُزُهُ عَنْ مَحارِمِ اللَّهِ»[١]

به كسى كه آهنگ اين خانه (كعبه) مى‌كند، اگر سه خصلت در او نباشد اعتنايى نمى‌شود، ١- اخلاق نيكى كه با رفيقانش خوشرفتارى كند. ٢- بردبارى‌اى كه با آن خشمش را كنترل كند.

٣- ورعى كه او را از محرّمات الهى باز دارد.

بنابراين ضرورت دارد كه زائر خانه خدا در كنش‌هاى مثبت و منفى خويش، در بعد فردى و اجتماعى، مراقب باشد كه مرتكب خلاف نشود، با مسؤولان و مأموران داخلى و خارجى، همسفران، حاجيان ساير كشورها، خدمه فرودگاه و منزل، رانندگان و ... رفتار خوش و اسلامى داشته باشد، كسى را از خود نرنجاند، همدل و غمخوار ياران و مسلمانان باشد، بهداشت فردى و اجتماعى را مراعات كند و از هرگونه كمكى به همراهان دريغ نورزد.

امام زين‌العابدين ٧ با همه قدر و منزلتى كه داشت، در مسافرت‌ها به‌طور ناشناس با قافله‌ها همراه مى‌شد و با آنان قرار مى‌گذاشت كه برخى نيازمندى‌هايشان‌را برآورده سازد.[٢] امام صادق ٧ فرمود:

در نصايح لقمان به پسرش آمده است: هرگاه با گروهى همسفر شدى در كارها زياد با آنان مشورت كن. بر روى آنان فراوان لبخند بزن. در مورد زاد و توشه‌ات سخاوتمند باش، هرگاه صدايت كردند پاسخ‌گو. اگر به ياريت طلبيدند بشتاب. پيوسته خاموش باش و زياد نمازبگزار.

در شهادت به حق شركت كن. در حركت كردن با آنان موافقت كن. در انجام امور كوشا باش.

اگر از تو وام خواستند به آنان بپرداز. حرف بزرگترها را بشنو و به درخواستشان پاسخ مثبت بده، ... فرزندم! براى هيچ كارى نماز را از اوّل وقت تأخير نينداز و آن را با جماعت بخوان ... تا آنجا كه امكان دارد، صدقه بده. هر چه مى‌توانى كتاب خدا را تلاوت كن. حتّى هنگام سوارى، تسبيح و دعا را فراموش مكن ....[٣]

[١] - وسائل الشيعه، ج ٨، ص ٤٠٣

[٢] - همان، ص ٣١٥

[٣] - همان، ص ٣٢٣- ٣٢٤