آنان به جاى آنكه براى مرد حقوقى متناسب با مرد، و براى زن حقوقى متناسب بازن در نظر گيرند- كه اين معناى عدالت حقوقى است- با سطحى نگرى و شتابزدگى براى جبران حقوق زن كه در اروپاى قبل از قرن بيستم هم به لحاظ قانونى و هم در عمل، اساساً از حقوق انسانى محروم بود، به يكباره حقوق زن و مرد را در تمامى ابعاد و روابط حاكم ميان آنها مشابه و يكنواخت نمودند.[١] اعلاميه جهانى حقوق بشر نيز كه گام بسيار بزرگى در جهت استيفاى حقوق بنيادين انسانها برداشته بود از اين خطا مصون نماند و به جاى تساوى حقوق زن و مرد، گرفتار تشابه غير منطقى حقوقى گرديد.

نمونه‌هايى از تفاوتهاى حقوقى در اسلام‌[٢]

يك. ارث زن‌

در حقوق اسلام ارث پسر دو برابر دختر است. البته اگر متوفى، پدر و مادر و فرزندانى داشته باشد، هر يك از پدر و مادر به تساوى يك ششم از اموال را به ارث مى‌برند. در يك قضاوت اوليه اين امر ناعادلانه به نظر مى‌رسد و چه‌بساگفته شود به لحاظ آسيب‌پذير بودن زن نسبت به مرد، و دختر نسبت به پسر، اگر سهم بيشترى براى دختر قائل شويم به عدالت نزديك‌تر شده‌ايم؛ در حالى كه اسلام، درست بر عكس عمل كرده است. اين نوع نگرش ناشى از آن‌

[١]. در سال ١٩٩٥( شهريور ١٣٧٤) هزاران تن از اعضاى سازمانهاى دولتى و غير دولتى زنان در پكن گرد آمدند تا سند پكن‌را كه بر اساس« كنوانسيون محو كليه اشكال تبعيض عليه زنان تنظيم شده بود امضا كنند. خانم شارون هيز() نماينده پارلمان كانادا و رئيس هيأت كانادايى با ترك جلسه كنفرانس خطاب به خبرنگاران گفت: تساوى مورد نظر سند پكن براى زنان تساوى به ارمغان نخواهد آورد. در كشور من وقتى گروهى را دعوت به كار مى‌نمايند بايد ٥٠% مرد و ٥٠% زن استخدام شوند؛ اما متأسفانه بيش از ٥٠% از زنان استخدام مى‌نمايند و مردان بيكار مى‌مانند. اين در حالى است كه من هم بايد در خانه كار كنم و هم بيرون از خانه، و همسرم بايد بيكار باشد. من با اولين پرواز به وطنم باز مى‌گردم و سعى مى‌كنم تفاوت بين زن و مرد را حفظ كنم؛ همان گونه كه اين تفاوت در خلقت وجود داشته است. چون اين تفاوتها ما را حفظ خواهد كرد.» درآمدى بر نظام شخصيت زن در اسلام، ص ١٠٢.

[٢]. در اين‌باره مطالعه كتابهاى زير سفارش مى‌شود: مرتضى مطهرى؛ نظام حقوق زن در اسلام، عبداللَّه جوادى‌آملى؛ زن در آيينه جلال و جمال، محمدرضا زيبايى‌نژاد و محمدتقى سبحانى؛ درآمدى بر نظام شخصيت زن در اسلام، حسين مهرپور، مباحثى از حقوق زن از منظر حقوق داخلى، مبانى فقهى و موازين بين‌المللى.