حقوق اجتماعى و سياسى در اسلام - جوان آراسته، حسين - الصفحة ١١٥
گزيده مطالب اين فصل
١. حق زندگى يكى از حقوق فطرى و بنيادين بشر است كه در اسلام به شدت مورد عنايت قرار گرفته و قرآن كريم تعرض به حيات يك فرد را تعرض به حيات همه انسانها قلمداد كرده است.
٢. حق حيات در اسلام با دو ملاحظه رابطه انسان با انسان و رابطه انسان با خدا بررسى و مطالعه مىشود. به همين سبب از آنجا كه زندگى امانت الهى است، قابل اسقاط نمىباشد و صيانت از آن، تكليف خود فرد و ديگران است.
٣. مجازات اعدام در اسلام به رسميت شناخته شده است. حتى اگر حق حيات را از حقوق ذاتى و سلب ناشدنى انسان بدانيم باز هم در تعريف «انسان» ميان نظريهپردازان حقوق بشر و ديدگاه اسلامى تفاوت اساسى وجود دارد. اسلام جنايتكارانى را كه از هر حيوان وحشى، درندهخوترند، اساساً «انسان» نمىداند تا حق حيات شامل آنها گردد.
٤. حق حيات استثنائاتى دارد؛ مانند اعدام و قصاص در موارد خاص، دفاع از جان و ناموس، سلب امنيت اجتماعى و افساد در زمين، ارتداد و جهاد براى رفع فتنه.
٥. آثار حق حيات عبارت است از: التزام به حقوق فرعى ديگر نظير حق بهداشت و تغذيه مناسب، سقوط برخى از تكاليف در صورت تزاحم با حق حيات، حرمت خون ديگران، حرمت خودكشى و حرمت سقط جنين.
٦. حق امنيت و مصونيت، پس از حق حيات، در صدر فهرست حقوق انسانها قرار مىگيرد. اين حق در متون دينى در ابعاد مختلف به رسميت شناخته شده و براى تحقق آن ضمانتهاى اجرايى نيز تعيين گرديده است.