راه نجات - قاسم اف، الياس - الصفحة ١٧٤ - ١- روايت عبدالرحمن ار پدرش
ومعنى هذا الحديث البشارة بوجود اثنى عشر خليفة صالحا يقيم الحق ويعدل فيهم ولا يلزم من هذا تواليهم وتتابع أيامهم بل قد وجد منهم أربعة على نسق وهم الخلفاء الاربعة: ابو بكر وعمر وعثمان وعلى و منهم عمر بن عبد العزيز بلا شك عند الائمة وبعض بنى العباس ولا تقوم الساعة حتى تكون ولايتهم لا محالة والظاهر أن منهم المهدى المبشر به فى الاحاديث الواردة بذكره.
معناى اين حديث چنين است كه در آن به دوازده خليفه صالح بشارت داده شده كه در زمان آنها حق و عدالت در امت اسلامى بر قرار خواهد بود. لازم نيست كه اينها پشت سر هم باشند، بلكه پنج نفر آنها پيدا شدهاند و آنها ابو بكر و عمر و عثمان و على و عمر بن عبد العزيز هستند و همچنين برخى از بنى العباس. قيامت بر پا نمىشود مگر اينكه ما بقى آنها نيز خواهند آمد و ظاهر اين است كه مهدى مبشر در روايات نيز از جمله خلفاست.[١]
ابن كثير اين سخن را در تاريخش نيز گفته و اضافه كرده است: مقصد اين حديث آن دوازده امامانى نيست كه شيعه معتقد هستند و به گمانشان اول آنها على بن ابى طالب و آخر آنها محمد بن حسن المنتظر است.[٢]
باز ابن كثير در مورد معناى اين حديث مىگويد:
[١] . تفسير ابن كثير، ج ٢، ص ٣٤.
[٢] . البدايه والنهايه ابن كثير، ج ١، ص ١٧٧.