توضيح المسايل سياسى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٩ - مقدمه ناشر

خوددارى كرد و در بغداد زندانى شد تا به سال ١٥٠ ه (٧٦٧ م) كه بمرد» ٧.

اين بنده اولين كتاب يا جزوه فقهى سياسى را كه خواندم، كتاب «حكومت اسلامى» از آيت اللّه امام خمينى بود. اين كتاب را كه توسط بعضى از طلاب مبارز به صورت قاچاق آورده شده بود، در زمان تحصيل در كابل (سال ١٣٥٥ ه. ش) خواندم. تا آن زمان تصورم اين بود كه فقيهان صرفا به مسايل و مباحث عبادات و معاملات مى پردازند. و اصولا محتواى فقه را همين دو چيز مى‌دانستم. اما اين كتاب تصورم را از اين مقوله دگرگون ساخت.

اگرچه اين كتاب كوچك صرفا به ضرورت اقامه حكومت اسلامى، اوصاف حاكم و صلاحيت‌ها، وظايف و اختيارات آن مى پرداخت؛ ليكن در ذات خود براى من و امثالهم بحث جالب، تازه و بديع بود. بعد از آن با كتاب‌هاى فقهى سياسى ديگرى از فقهاى عراقى، ايرانى و لبنانى آشنا شدم كه دغدغه همه آنها بحث تشكيل حكومت اسلامى از نظر شكل و محتوا بود. اينكه اينان تا چه اندازه قادر به حل سوال‌هاى اساسى در اين باب شده‌اند، بحثى است كه فقها خود بايد به آن پاسخ بگويند.