كه زمين‌ها زير كشت برود و ساختمان‌ها بر روى آنها اعمار گردد و كشور آباد شود و حكومت خود را به زور مالك زمين‌هاى مباح نداند در حاليكه توانايى احياى آنها را ندارد.

مساله ٣١٣: حكومت مى‌تواند با ملاحظه امكانات خود قسمتى از زمين موات را به وسيله وزارت زراعت زير كشت ببرد و اقتصاد خود را تقويت و زمينه كار را براى بيكاران فراهم سازد. و بقيه را حتى با تشويق در اختيار بخش خصوصى فردى و شركت‌هاى سهامى و تعاونى قرار دهد.

مساله ٣١٤: بر دانشمندان علوم تجربى و علوم دينى واجب است پس از فراغت از درس به علل نفع شخصى در فرض احتياج كشور خودشان در كشورهاى ديگر اقامت نكنند و به كشور خود برگردند و مشغول خدمت شوند و علت اين وجوب بر دسته اول مسايل حقوقى است، اينان به پول و اعتبار ملت خود درس خوانده‌اند و شرط بنائى در برگشت آنان به وطن وجود دارد و چنانچه حكوئمت صريحا آنرا در ضمن قراردادى شرط كند بهتر است.

و در مورد وجوب برگشت دسته دوم (علماى دينى) در فرض احتياج كشور خودشان آيه مباركه‌ (... وَ لِيُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ) است بنابر اينكه جمله اخير (اذا رجعوا) مفهوم نداشته و براى تحقيق موضوع ذكر شده باشد مانند

و لا تكرهوا فتياتكم على البغاء ان اردن تحصنا.