علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٢٧٥ - احادیث مربوط به دوران شیردهی و تطبیق آن با علوم تجربی
در دید سطحی از علوم تجربی به نظر میرسد که قطع شیردهی پس از شش ماهگی از نظر تغذیه مشکلی برای رشد و تکامل جسمانی کودک ایجاد نمیکند، اما با دقت بیشتر درمییابیم که رشد روحی و اجتماعی کودک با میزان دلبستگی و ارتباط تنگاتنگ با مادر امکانپذیر است. و نیازهای کودک تا ٢٤ ماه اول زندگی فراتر از نیازهای تغذیهای اوست. و پس از این زمان است که از نظر روانشناسی جدید کودک وارد مرحله جدایی شده و میتوان او را از شیر جدا نمود.
نتیجه
با بررسی روایات شیردهی درمییابیم که نکتههای مهمی قابل استخراج است. آنها به چهار بخش تقسیم میشوند: در بخش نخست، توصیههایی هستند که با علوم تجربی مشترک است. از این گروه، میتوان توصیه به شیردهی و اهمیت آن و فواید موجود در آن را بیان نمود. بخش دوم، راهکارهایی است که احادیث برای شروع و تداوم شیردهی بیان نمودهاند که در صورت قابل عمل بودن و قانونمند نمودن آن، میتوانند نقاط ضعف علوم تجربی را برطرف کنند. بخش سوم، احادیثی است که در باره اهمیت انتخاب دایه هستند. در بخش چهارم، مدت زمان کامل شیردهی بحث شده است که از دیدگاه حدیثی مدت آن، دو سال است و بهترین زمان از شیر گرفتن کودک شیرخوار در دو سالگی است و از شیر گرفتن کودک، قبل از ٢١ ماهگی، سبب آسیب به او میشود. توصیههای مراکز بهداشتی برای ادامه شیردهی با هم متفاوت است؛ از شش ماه تا بیش از دو سال متغیر است. با بررسی بیشتر درمییابیم که کودک شیرخوار برای رشد روانی، اجتماعی خود تا دو سال کامل نیاز به ارتباط و مراقبت نزدیک مادر دارد که بهترین این ارتباطات و مراقبتها با شیر خوارگی نوزاد و مراقبت مادر خویش انجام پذیر است.
كتابنامه
ـ الکافی، محمد بن یعقوب کلینی، تهران: دار الكتب الإسلامیة، ١٣٦٥ش.
ـ المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، جواد علی، بیروت: دار العلم للملایین، ١٩٦٧م.
ـ پرستاری و بهداشت مادران و نوزادان، فوزیه رفعتی فوزیه، رضا میرزایی سیفآبادی و نعمت الله شفیعی، نشر و تبلیغ بشری، ١٣٨١ش.
ـ تفسیر العیاشی، محمد بن مسعود عیاشى ، تهران: چاپخانه علمیه، ١٣٨٠ق.
ـ تفسير نور الثقلين، عبد على بن جمعه عروسى حويزى، قم: انتشارات اسماعيليان، ١٤١٥ق.
ـ تهذیبالأحكام، محمد بن حسن طوسی ، تهران: الكتب الإسلامیه، ١٣٦٥ش.
ـ زمینه روانشناسی هلیگارد، اسمیت اتکینز، ترجمه: حسن رفیعی، انتشارات ارجمند، ١٣٧٨ش.
ـ کمک به مادران شیرده، فلیسیتی ساویج کینگ، ترجمه: دهقانی پروین، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی ایران، ١٣٧٨ش.
ـ مستدركالوسائل، میرزا حسین نوری، قم: مؤسسه آل البیت:، ١٤٠٨ق.
ـ منلایحضرهالفقیه، محمد بن علی صدوق، قم: انتشارات جامعه مدرسین، ١٤١٣ق.