منابع فقه - علامه جعفری - الصفحة ١٣٩ - ١ - ضررهاى ناشى از جريان قوانين طبيعى

سيستم جريان قوانين طبيعت بسته باشد و آن را از نقطه و وضع معين بر كنار ننمايد در نتيجه مى گويم طبيعت به من ضرر رسانيده است .
با همين ملاحظه كه در بارهء ضرر طبيعى انجام داديم مى توانيم در بارهء سود نيز بررسى داشته باشيم . سود ناشى از جريان قوانين طبيعى ، عبارتست از بدست آمدن مزيتى به اضافهء آن وضع معين كه انسانى در زندگانى خود در حال تماس با طبيعت دارد . مثلا محصول گندم در يك محيط مخصوص با توجه به عوامل طبيعى از قبيل آب و آفتاب و ساير وسائل كشاورزى در سه ماه بدست مى آيد . امسال كه آب فراوانتر يا تابش خورشيد مناسبتر بود محصول من بهتر و يا زيادتر و يا زود رسيده است در اينجا تصور مى شود كه طبيعت براى من سود بخش بوده است .
اين تصور سود و زيان از جريان قوانين طبيعى يك تصور فطرى و طبيعى است كه مردم معمولا دارا مى باشند ولى چنان كه گفتيم سود و زيان حاصل از جريان قوانين طبيعى بطور خود آگاه نمى باشد .