تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٢١ - تفسير شرط پيروزى ايمان و استقامت است

عربى فصيح و گوياست" كه همگان از آن بهره‌مند شوند (لِساناً عَرَبِيًّا).

و در پايان آيه هدف نهايى از نزول قرآن را در دو جمله كوتاه به اين صورت شرح مى‌دهد:" هدف اين بوده كه ظالمان را انذار و نيكوكاران را بشارت دهد" (لِيُنْذِرَ الَّذِينَ ظَلَمُوا وَ بُشْرى‌ لِلْمُحْسِنِينَ‌).

و با توجه به جمله" ينذر" كه فعل مضارع است و دلالت بر استمرار دارد روشن مى‌شود كه انذار قرآن همچون بشارت آن دائمى و مستمر است، ظالمان و ستمگران را در سراسر تاريخ بيم مى‌دهد و انذار مى‌كند، و به نيكوكاران همواره بشارت مى‌دهد.

قابل توجه اينكه نقطه مقابل" ظالمان" را" نيكوكاران" قرار داده، چرا كه" ظلم" در اينجا معنى وسيعى دارد كه هر گونه بدكارى و خلافكارى را شامل مى‌شود كه طبعا يا ظلم به ديگران است يا ظلم بر نفس.

*** آيه بعد در حقيقت تفسيرى است براى" محسنين" (نيكوكاران) كه در آيه قبل آمده بود مى‌فرمايد:" كسانى كه گفتند: پروردگار ما اللَّه است، سپس استقامت به خرج دادند، نه ترسى براى آنهاست و نه غمى دارند" (إِنَّ الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ‌) [١] در واقع تمام مراتب ايمان و همه اعمال صالح در اين دو جمله جمع است چرا كه" توحيد" اساس همه اعتقادات صحيح است، و تمام اصول عقائد به ريشه توحيد بازمى‌گردد، و" استقامت" و صبر و شكيبايى نيز ريشه همه اعمال صالح است، زيرا مى‌دانيم تمام اعمال نيك را مى‌توان در سه عنوان" صبر بر اطاعت"،

---

[١] الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ‌ ... مبتداست، و جمله لا خوف عليهم خبر آن است البته فاء بر سر خبر نمى‌آيد، مگر در مواردى كه مانند آيه مورد بحث مفهوم شرطيت در جمله باشد.