تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٧ - تفسير همه جا نشانههاى او است

جاويدان پيامبر اسلام است از تركيب همين حروف ساده به وجود آمده، و اين نهايت عظمت است كه چنان امر مهمى از چنين وسيله ساده‌اى تشكيل گردد.

*** و شايد به همين دليل بلافاصله از عظمت قرآن ياد كرده، مى‌گويد" اين كتاب از سوى خداوند عزيز و حكيم نازل شده است" (تَنْزِيلُ الْكِتابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ‌) [١]" عزيز" به معنى قدرتمند و شكست ناپذير، و" حكيم" به معنى كسى كه از اسرار همه چيز آگاه است و تمام افعالش روى حساب و حكمت مى‌باشد.

روشن است كه براى نازل كردن اينچنين كتاب، حكمتى بى‌پايان، و قدرتى نامحدود لازم است، كه جز در خداوند متعال وجود ندارد.

جالب اينكه اين آيه به همين صورت در آغاز چهار سوره قرآن آمده است كه سه سوره از سوره‌هاى حواميم (مؤمن، جاثيه و احقاف) و يك سوره از غير حواميم (سوره زمر) است، اين تكرار و تاكيد به اين منظور است كه توجه همگان را به عمق اسرار قرآن و عظمت محتواى آن جلب كند، تا هيچ تعبيرى را در آن ساده نينگارند، و هيچ كلمه‌اى را بيحساب فكر نكنند، و به هيچ حدى از فهم و درك آن قانع نشوند.

اين نكته نيز قابل توجه است كه گاهى توصيف به" عزيز" براى خود قرآن ذكر شده، مانند وَ إِنَّهُ لَكِتابٌ عَزِيزٌ:" قرآن كتابى است قدرتمند و شكست- ناپذير" (فصلت ٤١) دست بيهوده‌گويان به دامنش دراز نمى‌شود و گذشت زمان از ارزش آن نمى‌كاهد، و حقايق آن به كهنه‌گى نمى‌گرايد تحريف‌گران را

---

[١]" تنزيل الكتاب" خبر مبتداى محذوفى است و در تقدير" هذا تنزيل الكتاب" مى‌باشد، ضمنا" تنزيل" مصدرى است كه در اينجا به معنى اسم مفعول است، و از قبيل اضافه" موصوف" به" صفت" مى‌باشد و در تقدير" هذا كتاب منزل ..." است.