سوگندهاى پر بار قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧٩ - حالت سوم نفس مطمئنّه
بسوزانيد و خدايان خود را يارى كنيد، اگر كارى از شما ساخته است». [١]
آرى وجدان بيدار بت پرستان دوباره به خواب رفت، و منطق را به فراموشى سپردند، و همچون همه زورمندان بىمنطق به تهديد حضرت ابراهيم پرداختند. و بالاخره دستور اعدام آن حضرت را آن هم از نوع سوزاندن صادر كردند.
آدمهاى بىمنطق هميشه تكيه بر زور مىكنند. اكنون هم زورمداران دنيا با تكيه بر زور و قدرت خويش كشورهاى ديگر را تهديد به محاصره اقتصادى و سياسى و حتّى جنگ مىنمايند. و اگر وجدان خفته آنها براى لحظهاى بيدار شود، بزودى آن را فراموش مىكنند، حاضر نيستند تسليم حقيقت شده و از آن دفاع نمايند.
البتّه گاهى از اوقات نيز نفس امّاره كاملًا تبديل به نفس لوّامه مىشود، و به سرزنش صاحبش نسبت به اعمال زشت گذشته مىپردازد. نقل مىكنند خلبانى كه اوّلين بمب اتمى را بر روى يكى از شهرهاى ژاپن انداخت و آن شهر را تبديل به خاكستر كرد و جوائز متعدّدى براى اين جنايت گرفت، نفس لوامهاش در اواخر عمر بيدار شد و آن قدر او را سرزنش كرد كه منتهى به جنون وى گرديد، تا آنجا كه گويا فرياد مىزد: «من با يك بمب، سيصد هزار انسان را كشتم!».
خوشا به حال آنها كه نفس لوامهشان بيدار است و به سرزنش آنها مىپردازد، چرا كه بالاخره باعث نجات آنها خواهد شد.
حالت سوم: نفس مطمئنّه
كسانى صاحب نفس مطمئنّه هستند كه يك حالت ثبات، استقرار و خالى از لغزش پيدا كرده باشند. انبيا و اوليا و بسيارى از بزرگان نفس مطمئنّه دارند. آنان هواى نفس را در بند كشيده و مسلطّ بر آن هستند.
قرآن مجيد در مورد صاحبان نفس مطمئنّه و پاداش فوق العاده آنان در اواخر سوره فجر مىفرمايد:
[١]. انبيا، آيات ٦٥- ٦٨.