سوگندهاى پر بار قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٩ - تفسير دوم تفسيرى وسيعتر

ايشان را جمع نموده و معتكف مى‌شدند. [١] مخصوصاً كه به احتمال قوى شب قدر در دهه آخر ماه مبارك رمضان است.

٣. دهه اوّل محرم، و به تعبير ديگر دهه عاشورا، كه آغاز سال قمرى است.

سؤال: مگر داستان عاشورا، در عصر نزول قرآن مطرح بوده كه خداوند به آن شبها قسم خورده است؟

پاسخ: داستان كربلا از ابتداى خلقت آدم مطرح بوده، و در عصر پيامبر صلى الله عليه و آله و امام على عليه السلام به مناسبتهاى مختلف و بطور مكرّر به آن اشاره شده است. [٢] بنابراين تعجّبى نيست كه خداوند به دهه عاشورا قسم ياد كند.

«وَالشَّفْعِ وَالْوَتْرِ»؛ كدام زوج و فرد منظور خداوند متعال است؟

برخى گفته‌اند: «منظور تمام اعداد است كه از زوج و فرد تشكيل مى‌شود» [٣] و به تعبير ديگر خداوند در اين آيه شريفه به نظام اعداد كه از زوج و فرد تشكيل شده قسم ياد كرده است. و پيام اين قسم آن است كه اى بشر! زندگى در صورتى مفيد و ارزشمند است كه طبق حساب و كتاب باشد. امور فرهنگى، اقتصادى، نظامى، اجتماعى و خلاصه همه چيز در سايه اعداد و حساب و كتاب نتيجه بخش خواهد بود.

بدون شك انسانهاى ورشكسته، آدم‌هاى بى حساب و كتابى بوده‌اند، و زندگى اقتصادى خويش را برپايه نظم و اعداد بنا ننمودند، وگرنه ورشكست نمى‌شدند.

بنابراين حساب و كتاب، و پى‌ريزى زندگى بر اساس محاسبه، آن قدر مهم است كه خداوند به آن سوگند ياد كرده است.

برخى ديگر گفته‌اند: «منظور مجموعه عالم هستى است؛ زيرا فرد، ذات پاك خداست و بقيّه زوجند». [٤]

[١]. وسائل الشيعه، ج ٤، كتاب الاعتكاف، باب ١، ح ١. ضمناً مباحث مربوط به اعتكاف را در كتاب ما «اعتكاف‌عبادتى كامل» مطالعه فرماييد.

[٢]. شرح اين مطلب را در فصل چهارم از بخش اوّل كتاب عاشورا، كه زير نظر حضرت آية اللَّه العظمى مكارم‌شيرازى (مدّ ظلّه) نوشته شده، مطالعه فرماييد.

[٣]. تفسير نمونه، ج ٢٦، ص ٤٤٤.

[٤]. همان مدرك.