سوگندهاى پر بار قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٢ - ج) يك شب ميهماندارى

سؤال مهم: مخترعان و كاشفان بزرگ جهان با اختراعات و اكتشافات خويش خدمات بزرگى به بشريّت كرده‌اند. مخترعى كه داروى بيمارى لاعلاجى را ساخته، كاشفى كه نيروى برق را كشف كرده و تمام جهان را روشن كرده، كسى كه هواپيما را اختراع كرده و سفرهاى سه تا شش ماه حجّاج به مكّه مكرّمه را به سه ساعت تقليل داده، و ساير مخترعان و كاشفان كه هر كدام با اختراع و اكتشاف خود خدمت بزرگى به جامعه بشريّت كرده‌اند، آيا در نزد خداوند پاداشى دارند؟

پاسخ: بايد انگيزه مخترعان را از اختراعاتشان بررسى كرد. آيا هدف آنها رسيدن به شهرت بوده؟ يا مقصودشان كسب درآمد بيشتر بوده؟ يا انگيزه آنها خدمت به جامعه بشرى بوده است؟ اگر به دنبال شهرت و اشتهار در بين مردم جهان بوده‌اند كه پاداش خود را گرفته و شهره آفاق شده‌اند. و اگر درآمد بيشتر آنها را وادار به اختراع و اكتشاف كرده، به گونه‌اى كه ساختن دارويى كه بيمار را از مرگ نجات مى‌دهد، با ساختن بمبى كه بى‌گناه و گناهكار را مى‌كشد، برايشان فرقى نمى‌كرده، بلكه هر كدام كه درآمد بيشتر داشته به سراغ آن مى‌رفته، چنين اشخاصى هم به هدف خود رسيده‌اند.

اين دو گروه طلبى از خداوند متعال ندارند، چرا كه اعمال آنها صالح نبوده، و به آنچه مى‌خواسته رسيده‌اند. امّا گرو سوم، كه هدفشان خدمت به جامعه بشرى بوده، نه شهرت و درآمد، آنان عنداللَّه مأجورند، و اجر و مزدشان در نزد پروردگار محفوظ است. هر چند چگونگى پاداش آنها را نمى‌دانيم، چرا كه هم عملى مفيد انجام داده، و هم نيّتشان پاك و سالم بوده است. دليل اين مطلب آياتى از قرآن مجيد است: از جمله آيه شريفه: « «إِنَّ اللَّهَ لَايُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ»؛ بى‌شك خداوند اجر محسنين را ضايع نمى‌كند». [١]

مخترع و مكتشف و مبتكرى كه نه به انگيزه شهرت، و نه به هدف پول و ثروت، بلكه به منظور خدمت به بشريّت دست به اختراع و ابتكار و اكتشافى مى‌زند، مشمول‌

[١]. توبه، آيه ١٢٠.