سوگندهاى پر بار قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٦٧ - چشم، يكى از مهمترين ابزارهاى شناخت
زمينه زراعت، صنعت، پزشكى، علوم مختلف، سياست، فنون نظامى، و ديگر زمينهها شاهد آن است. بدون كمك و فداكارى چشم ميسور نبود. البتّه در ميان نابيناها نيز نوابغى به چشم مىخورد، امّا آن يك استثناست و تعدادش محدود و كم. ساختمان چشم از عجيبترين ساختمانهاى عالم هستى است، به گونهاى كه مىتوان ادّعا كرد:
«اگر خداوند بزرگ هيچ مخلوقى جز چشم نيافريده بود، براى پى بردن به عظمت او كافى بود!».
شرح طبقات هفتگانه ساختمان چشم، معمارى عجيب هر يك از طبقات، دستگاه فيلمبردارى چشم و ظرائف آن، عضلات چشم، سيستم آبيارى چشم، و تبديل خون به اشك شفّاف، سيستم تخليه اضافات اشك، جارى شدن اشك به هنگام غم و غصّه و مانند آن، واقعاً مثنوى هفتاد من كاغذ است. لذا در عصر و زمان ما نه تنها چشم متخصّص جدايى دارد، بلكه در رشته چشم پزشكى نيز شعبهها و رشتههاى متفاوتى وجود دارد، كه هر كدام از آن متخصّص جدايى نياز دارد.
اگر فيلمبرداران ماهرِ عصر ما بخواهند صحنهاى را بطور كامل به تصوير بكشند، بايد چندين دوربين فيلمبردارى همزمان از جهات مختلف از آن صحنه فيلمبردارى كند، و قبل از شروع به كار نور كافى تنظيم گردد، و اين نور به همان نسبت تا پايان فيلمبردارى موجود باشد و كم و زياد نگردد، و دوربينها در فاصله معيّنى مستقر شود، و فيلمبرداران از مهارت خاصّى برخوردار باشند، و نوارهاى كاست به اندازه كافى مهيّا شده باشد. به گونهاى كه در هر يك از امور فوق، اختلالى رخ دهد، فيلمبردارى متوقّف مىشود. امّا خداوندِ قادرِ حكيم در ساختمان چشم ما، همه اين تمهيدات را انديشيده است. يعنى اين دوربين خدايى همزمان كار چندين دوربين را انجام مىدهد، و هرگز نوار آن تمام نمىشود، و كم و زياد شدن نور هرگز كار فيلمبردارى آن را متوقّف نمىسازد. بلكه در مدّت زمان كوتاهى خود را با محيط تطبيق داده و به مأموريّتش ادامه مىدهد! اينجاست كه بايد بر قدرت و حكمت اين خداى بزرگ آفرين گفت، و در برابر عظمتش سر بر خاك سائيد. عضلات اطراف