بررسى طرق فرار از ربا - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٩ - طايفه أول روايات حيل

فقال له جابر: لا بقيت الى ذلك الزّمان و متى يكون ذلك بابى انت و امّى؟

قال: اذا ظهر الرّبا. يا يونس و هذا الرّبا فان لم تشتره ردّه عليك؟ قال قلت نعم، قال: فلا تقربنّه فلا تقربنّه؛ يونس مى‌گويد: به امام صادق عليه السّلام عرض كردم:

شخصى معامله‌اى انجام مى‌دهد (مانند معاملات نسيه و نقد، كه مثلا اين كالا را رباخوار نقدا به يك صد هزار تومان مى‌خرد، سپس به صورت نسيه يك‌ساله به يكصد و بيست هزار تومان به او مى‌فروشد) فروشنده و خريدار مى‌دانند كه قيمت كالايى كه فروخته شده اين مقدار نيست، ولى مى‌دانند كه فروشنده دوباره آن را مى‌خرد (و در اين خريدوفروش، منظور اصلى رباخوارى است، آيا اين معامله جايز است؟) امام صادق عليه السّلام فرمود: اى يونس پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به جابر بن عبد اللّه انصارى فرمود: چگونه است حال تو، زمانى كه در بين مسلمانان ظلم رواج پيدا كند و اين ظلم باعث ذلّت مسلمين شود؟ جابر عرض كرد: خدا مرا تا آن زمان زنده نگذارد! پدر و مادرم فدايت، آن زمان چگونه است؟ پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرمود: زمانى است كه رباخوارى در بين مسلمانان رواج پيدا كند.

سپس امام صادق عليه السّلام به يونس فرمود: معامله‌اى كه گفتى رباخوارى است (و نشانه‌اش اين است كه) اگر معامله دوم انجام نشود، خريدار معامله اوّل را برهم مى‌زند، آيا اين طور نيست؟ يونس عرض كرد: بله همين طور است؛ حضرت دو بار فرمودند: اصلا نزديك چنين معامله‌اى نشو!» [١]

البتّه اين حديث از نظر سند ضعيف است؛ زيرا اوّلا خود سائل‌

[١]. وسائل الشّيعه، جلد ١٢، ابواب احكام العقود، باب ٥، حديث ٥.