بنابراين تا آنجا كه امكان دارد، به برادران مسلمان خود گمان بد نبريد و گفتار و رفتارشان را به درستى و صواب تعبير نماييد. چنانكه در روايتى از حضرت على (ع) مى‌خوانيم: رفتار برادرت را به بهترين وجه آن تفسير كن، تا زمانى كه كارى از او سر زند كه راه توجيه را بر تو ببندد؛ و هيچ گاه به سخنى كه از دهان برادرت بيرون آيد، تا وقتى كه معناى خوبى براى آن مى‌يابى، گمان بد مبر. «١» و نيز آن حضرت فرموده است: هر كه دانست برادرش در دين استوار و رهپوى راه راست است، ديگر نبايد به سخنان مردم درباره او گوش دهد .... «٢» آنجا كه خوشبينى روا نيست «٣» ١. هرگاه فساد بر زبان و اهلش چيره گردد، و در اين حال كسى به ديگرى گمان نيك برد، خود را فريب داده است. «٤» در محيطهاى نسبتاً سالم، اصل بر حسن ظن و در محيطهاى فاسد، اصل بر سوء ظن است. ٢. در مسائل امنيتى و اطلاعاتى كه به سرنوشت جامعه مربوط است، نمى‌توان با خوشبينى برخورد كرد، بلكه تمام حركات مشكوك بايد زير نظر باشد و پيرامون آن تحقيق شود. ٣. در برابر دشمنان نيز نبايد خوشبين و خوش باور بود. ممكن است دشمن از صلح و دوستى و محبت و تغيير رويه دم بزند و دست دوستى به سوى ما دراز كند، در اين گونه موارد هرگز نبايد خوش گمان بود و بلافاصله به دشمن اعتماد كرد، بلكه بايد احتمال داد تمام اينها مكر و فريب و نيرنگ باشد. روى همين اصل، حضرت على (ع) به مالك اشتر مى‌فرمايد: