تبليغ دين از منظر دين - نگارش و مقیمی و رحمتی - الصفحة ١٢٦
آيه در مقام بيان اين نكته است كه كسانى كه ايمان نياوردهاند مىگويند اطاعت رؤسا را به جاى اطاعت خدا و اطاعت كبرا را به جاى اطاعت پيامبران قرار داديم و لذا گرفتار انواع انحرافات شديم. «١» بهترين راه براى جلوگيرى از اين نوع انحراف، شناخت حق و اهل آن مىباشد، زيرا با اين شناخت، باطل و اهل آن نيز شناخته خواهند شد.
امام على (ع) مىفرمايد:
لا يُعْرَفُ الْحَقُّ بِالرِّجالِ اعْرِفِ الْحَقَّ تَعْرِفُ اهْلَه. «٢»
حق با مردان شناخته نمىشود حق را بشناس تا اهل آن را بشناسى.
٣. هواپرستى
هوا در لغت به معناى دوست داشتن و اشتها مىباشد كه بيشتر كاربرد آن در موارد غير شرعى و زشت و مذموم مىباشد. «٣»
بى ترديد در وجود انسان اميال گوناگونى وجود دارد كه براى ادامه حيات او ضرورت دارد. اگر اين اميال از حد خود تجاوز كنند، بر وجود انسان حاكم شده و زمام اختيار او را در دست مىگيرند و اين، همان هوا پرستى است كه با دين و عقل جمع نمىشود.
حضرت على (ع) مىفرمايد: «لا دينَ مَعَ هَوى. «٤»» و «لا عَقْلَ مَعَ هَوى. «٥»»
قرآن هم پيروى از نفس و هوا پرستى را گمراهى مىداند و مىفرمايد:
[ ٢٦ ])
پيروى هواى نفس نكن كه تو را از راه خدا گمراه كند.
ممكن است انسان حقايقى را درك كند و به حقانيت پيام دين برسد، ولى به واسطه هواى نفس از التزام به آن سرباز زند.