امامت و رهبرى - ابراهیم زاده، عبدالله؛ صفرعلي پور، حشمت الله - الصفحة ٥٤

خلاصه‌ اهل سنت براى اثبات خلافت خلفاى سه گانه دلايلى آورده‌اند. دليل اولشان بر خلافت ابوبكر- كه عمده دليلشان نيز هست- اختيار و انتخاب ابوبكر توسط اهل حل و عقد براى خلافت و بيعت امت اسلامى با او و تأييد انتخاب اهل حل و عقد مى‌باشد. اين دليل از جهاتى بى‌اعتبار است. الف- اهل حل و عقد بسيار اندك بودند. ب- آنها دور از چشم صحابه و بدون مشورت آنان چنين كارى كردند، براى همين با مخالفت آنان روبرو شدند. ج- آنها چنين حقى نداشتند كه در جايى جمع شوند و براى عموم مسلمانان تصميم‌گيرى كرده و همه امت را در مقابل عمل انجام شده قرار دهند و آنگاه به زور از همه آنان رأى بگيرند. بنابراين، ادعاى اجماع‌امت نيز باآن همه مخالفتهاى اصحاب وانصار، ادعاى باارزش و معتبرى‌نيست. دليل دوّم مبنى بر اينكه اصحاب بر خلافت سه تن: على (ع) و عباس و ابوبكر اجتماع كرده بودند و چون على (ع) و عباس از قبول خلافت كناره‌گيرى كردند، خلافت براى ابوبكر ثابت شد، نيز واقعيت ندارد، زيرا على (ع) نه تنها از پذيرش خلافت كناره نگرفت، بلكه از راههاى گوناگون (مسالمت‌آميز) مخالفت خود را اعلان و با آنان به منازعه برخاست. دليل سوّم مبتنى بر جانشينى ابوبكر در اقامه نماز جماعت به دستور پيامبر (ص) نيز به خاطر موهون بودن روايات و ضعف همه جانبه آن از اعتبار ساقط است. عمده دليل آنان بر خلافت عمر، وصيّت ابوبكر است. كه آن نيز به دلايل مطرح شده، بويژه بر اساس رأى اهل سنت مخالف با سيره پيامبر (ص) است. دليل اهل سنت بر خلافت عثمان، تعيين شوراى شش نفره از سوى عمر مى‌باشد، كه اعضاى شورا، عثمان را بر خلافت برگزيده بودند. اين دليل هم از جهاتى بى‌اعتبار است؛ زيرا هم با سيره پيامبر (ص) و سيره خليفه اوّل مخالف است و هم علائمى دال بر تبانى قبلى وجود دارد. پرسش‌ ١- دليل اوّل اهل سنّت بر اثبات خلافت ابوبكر چيست؟ دو اشكال وارد بر آن را بنويسيد. ٢- دليل نماز و نقد آن را به طور اجمال بنويسيد. ٣- عمده دليل اهل سنت بر خلافت عمر چيست؟ شرح و نقد اجمالى آن را بنويسيد. ٤- آيا شيوه انتخاب خليفه از سوى عمر مشروعيت داشته است؟ چرا؟