معارف قرآن (ج6) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٤٠
اجابت تقاضا سفارش دوم در آيات ياد شده، اين است كه اگر كسى در خواستى از تو كرد، آن را اجابت كن چه تقاضايش در امور معنوى باشد و درخواست هدايت كند، زيرا تو خود نيز از جانب ما هدايت شدى «وَ وَجَدَكَ ضالًا فَهَدى» و چه تقاضاى مادى داشته باشد، زيرا تو را نيز ما بىنياز كرديم، «وَ وَجَدَكَ عائِلًا فَاغْنى».
از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم روايت شده كه فرمود:
«لا تَقْطَعوُا عَلَى السَّائِلِ مَسْئَلَتَهُ فَلَوْلا انَّ الْمَساكينَ يَكْذِبُونَ ما افْلَحَ مَنْ رَدَّهُمْ» «١» خواهش درخواست كنندهاى را ردّ نكنيد، اگر نبود كه بعضى از فقيران، دروغ مىگويند ردّ كننده آنان رستگار نمىشد.
بازگو كردن نعمتها دستور سوم مبنى بر بازگو كردن نعمتهاست، انسان در مقام شكر از نعمتهاى الهى، چه نعمتهاى مادى و چه معنوى، بايد آنها را براى ديگران بازگو كند. اين بازگو كردن، او را انسانى شاكر و متوجه نعمت دهنده مىسازد.
امام صادق عليه السلام فرمود:
«حَدِّثْ بِما اعْطاكَ اللَّهُ وَ فَضَّلَكَ وَ رَزَقَكَ وَ احْسَنَ الَيْكَ وَ هَداكَ» «٢» بازگو كن آنچه را خدا به تو بخشيده و بدان برترى داده و روزى تو نموده و به تو نيكى كرده و هدايتت نموده است.
باز گو كردن نعمتهاى الهى مىتواند به صورتهاى گوناگون انجام شود. گاهى بازگوكردن در محضر خدا و در موقع مناجات با اوست و اين خود يك نوع شكر است، به عنوان مثال، قسمتى ازدعاى عرفه امام حسين عليه السلام كه نعمتهاى خدا بر خودش را بر مىشمارد، از اين نوع است.
گاهى بيان نعمتها در موقع سخن گفتن با ديگران است تا آنان نيز متذكر نعمتهاى