جريان شناسى - نظرپور، مهدی؛ لطیفی - الصفحة ١٢٥
با غارت و چپاول ثروت مردم ساير قارهها، به ثروتهاى زيادى دست يافتند و همين ثروتهاباعث وقوع انقلاب صنعتى در انگليس گرديد. «١» ب) تجارت برده داستان كشورهاى آفريقايى و آسيايى در مقابل استعمارگران از يك سو، حكايت ظلم، ستم، شقاوت و بىشرمى استعمارگران و از سوى ديگر، داستان مظلوميت، فقر، مرگ و تقلاى مردم تحت ستم است.
استعمارگران از همان آغاز تسلط خود بر آسيا و به ويژه آفريقا، دست به اقداماتى زدند كه از يك سو، ثروت و پيشرفت را براى خودشان به ارمغان آورد و از سوى ديگر، چنان ضربههايى به كشورهاى استعمارزده وارد كردند كه آثار شوم آن تا كنون نيز باقى است و هنوز هم نتوانستهاند از نتايج مصيبتبار اين فجايع رها شوند. يكى از موارد فاجعهآميز، تجارت برده از اين كشورها است.
پرتغال نخستين كشورى بود كه شروع به تجارت برده از آفريقا كرد.
نخستين محموله برده و طلا در سال ١٤٤١ م. وارد ليسبون پايتخت آن كشور شد. بريتانيا، هلند، فرانسه، اسپانيا، دانمارك و آمريكا بعد از پرتغال وارد تجارت برده شدند. سوداگران برده با وجود تلفات سنگين اسيران، ثروت زيادى از اين گونه تجارت به دست آوردند؛ زيرا هر برده را ٧٠ تا ٢٠٠ فرانك در آفريقا مىخريدند و ده برابر قيمت آن در كشورهاى اروپايى و آمريكايى مىفروختند. «٢»