سلامت جنسى در مفهوم اسلامى آن، به معناى برخوردارى هر يك از زن و مرد از رابطه جنسى مشروع، عاطفى، به موقع و همراه با صفا و صميميت و رعايت حقوق و احترام متقابل با همسر خود است. رابطه‌اى كه زمينه‌ساز سلامت جسمى، آرامش روانى و رشد معنوى هر يك از زوجين، تحكيم بنياد خانواده، توليد نسل شايسته و ايجاد جامعه‌اى سالم است.

با توجّه به ضرورت و اهمّيت توجّه نظام اسلامى به موضوع سلامت جنسى افراد جامعه، در گفت‌وگو با حجّت‌الاسلام والمسلمين محمّدرضا زيبايى نژاد، رئيس «مركز تحقيقات زن و خانواده مركز مديريت حوزه علميّه خواهران»، به بررسى وجوه مختلف اين موضوع، به ويژه مفهوم و مؤلّفه‌هاى سلامت جنسى، بر مبناى آموزه‌هاى اسلامى پرداخته‌ايم:

\* سلامت جنسى، از نظر آموزه‌هاى اسلامى چه تعريفى دارد و اين تعريف تا چه اندازه با تعريف «سازمان جهانى بهداشت» هماهنگ است؟

در آموزه‌هاى دينى، هيچ تعريفى به طور مستقيم از سلامت جنسى ارائه نشده؛ امّا با كنار هم چيدن آموزه‌هايى كه در حوزه‌هاى ديگر وجود دارد، مى‌توانيم به تلّقى‌اى از سلامت جنسى برسيم. در بحث سلامت جنسى، بايد دو چيز را از هم جدا كرد. يكى اينكه آن را از نظر مفهومى بررسى كنيم؛ دوم اينكه چه معنايى از سلامت جنسى را مى‌پسنديم و چه مصاديقى از سلامت جنسى را تأييد مى‌كنيم يا تأييد نمى‌كنيم؟

اگر بخواهيم تعريف مورد تأييد دين را ارائه دهيم، بايد آن را از آموزه‌هاى متعدّدى برداشت كنيم كه در حوزه‌هاى متعدّد وجود دارد؛ مثلًا آموزه‌هايى داريم كه در آن گفته شده است ارتباط جنسى با همسرتان را ناديده نگيريد و خداوند براى اين رابطه جنسى با همسر، به شما ثواب مى‌دهد. آموزه‌هايى هم در زمينه آداب روابط جنسى با همسر وارد و گفته شده است رابطه را به گونه‌اى انجام دهيد كه لذّت‌بخش باشد و اين ارتباط تأثيرات روانى مثبتى براى طرفين دارد؛ يعنى نبايد اين ارتباط را از نظر عاطفى و جنسى دست‌كم بگيريد. در بعضى روايات آمده است كه مثل خروس ارتباط برقرار نكنيد كه فقط نياز خودتان را برطرف كنيد و به احساس طرف مقابل كارى نداشته باشيد يا مثلًا سرعتى شدن اين رابطه، جفاست. در مقابل اينها آموزه‌هايى درباره غيرت جنسى، انضباط جنسى و ارتباط جنسى خارج از چارچوب ازدواج هم، داريم. اگر اينها را كنار هم بگذاريم، به برداشتى مطلوب از سلامت جنسى مى‌رسيم. قبل از طرح اين برداشت بايد به اين نكته توجّه داشته باشيم كه در تعريف سازمان جهانى بهداشت، حركت تدريجى به سمت توسعه‌گرايى وجود دارد. در اين تعريف، سلامت از واژه‌اى كه مقابل بيمارى بوده، كم‌كم فاصله گرفته و توسعه مفهومى پيدا كرده و بيمارى جنسى يكى از مصداق‌هاى سلامت شده است. آنها تصريح مى‌كنند كه سلامت جنسى، صرفاً به معناى عدم ابتلا به بيمارى، ناتوانى يا ضعف جسمانى نيست؛ بلكه پرداختن به سلامت جنسى مستلزم رويكردى مثبت و احترام‌آميز به مسائل و روابط جنسى و همچنين امكان دست‌يابى به تجربه‌هاى جنسى لذّت‌بخش و مطمئن، به دور از هر گونه اجبار و تبعيض و خشونت است. اين توسعه‌بخشى در تعريف‌ها ناشى از غلبه گفتمان فردگرايى است و گفتمان فردگرايى بر لذّت فردى استوار است. در زندگى مبتنى بر لذّت در زمان حال، آينده‌نگرى و توجّه به مصالح اجتماعى مطرح‌