اخلاق عبادى - مقدس نيا، محمد - الصفحة ١٥٤ - رابطه عبادت و تفكر

درس هيجدهم: تفكّر

«تفكّر» در لغت به‌معناى انديشيدن است‌[١] و با تأمّل و تدبّر به يك معناست.[٢] و در اصطلاح، عبارت است از ترتيب امور معلوم، براى به‌دست آوردن نتايج مجهول‌[٣].

رابطه عبادت و تفكّر

بحث «تفكّر» در مباحث «اخلاق عبادى» به دو منظور مطرح مى‌شود:

نخست، آن كه تفكّر، خود عبادتى بزرگ، بلكه از بهترين عبادت‌هاست. تا آنجا كه حضرت صادق ٧ فرمود:

«لَيْسَتِ الْعِبادَةُ كَثْرَةَ الصَّلاةِ وَالصَّوْمِ، إِنَّمَا الْعِبادَةُ التَّفَكُّرُ فى‌ امْرِ اللَّهِ»[٤]

عبادت به بسيارى نماز و روزه نيست. بلكه عبادت- به مهفوم واقعى- انديشيدن درباره- قدرت و عظمت- خداوند است.

حضرت امام خمينى قدس سره نيز در تبيين ارزش تفكّر مى‌فرمايد:

بدان كه از براى تفكّر، فضيلت بسيار است و تفكّر، مفتاح ابواب معارف و كليد خزاين كمالات و علوم است و مقدّمه لازمه حتميّه سلوك انسانيّت است. در قرآن شريف و احاديث كريمه، تعظيم بليغ و تمجيد كامل از آن گرديده و از تارك آن تعيير و تكذيب شده ... در حديث‌

[١] - المنجد، واژه فكر

[٢] - محجةالبيضا، ج ٨، ص ١٩٧

[٣] - چهل حديث، حضرت امام قدس سره، ص ١٦٣

[٤] - اصول كافى، ج ٢، ص ٥٥