الصلاة في الكتاب و السنة - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١١٥ - ٢/ ٢٧ پاكى جان
٤١٢. الإمام عليّ عليه السلام: الصَّلاةُ صابونُ الخَطايا[٦١٠].
٤١٣. عنه عليه السلام في كَلامٍ لَهُ يوصي فيهِ أصحابَهُ بِالصَّلاةِ: و إنَّها لَتَحُتُّ الذُّنوبَ حَتَّ الوَرَقِ، و تُطلِقُها إطلاقَ الرِّبَقِ، و شَبَّهَها رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله بِالحَمَّةِ تَكونُ عَلى بابِ الرَّجُلِ، فَهُوَ يَغتَسِلُ مِنها فِي اليَومِ و اللَّيلَةِ خَمسَ مَرّاتٍ، فما عَسى أن يَبقى عَلَيهِ مِنَ الدَّرَنِ[٦١١].
٤١٤. أبو حَمزَةَ الُّثماليّ: سَمِعتُ أحَدَهُما يَقولُ: إنَّ عَليًّا عليه السلام أقبَلَ عَلَى النّاسِ فَقالَ: أيُّ آيَةٍ في كِتابِ اللّهِ أرجى عِندَكُم؟ فَقالَ بَعضُهُم: «إِنَّ اللَّهَ لا يَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَ يَغْفِرُ ما دُونَ ذلِكَ لِمَنْ يَشاءُ»[٦١٢]* قال: حَسَنَةٌ و لَيسَت إيّاها، فَقالَ بَعضُهُم: «يا عِبادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلى أَنْفُسِهِمْ لا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ»[٦١٣] قالَ: حَسَنَةٌ و لَيسَت إيّاها، و قالَ بَعضُهُم: «الَّذِينَ إِذا فَعَلُوا فاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللَّهَ فَاسْتَغْفَرُوا لِذُنُوبِهِمْ»[٦١٤]: ١٣٥. قالَ: حَسَنَةٌ و لَيسَت إيّاها، قالَ: ثُمَّ أحجَمَ النّاسُ، فَقالَ: ما لَكُم يا مَعشَرَ المُسلِمينَ؟ قالوا: لا وَ اللّهِ ما عِندَنا شَيءٌ، قالَ: سَمِعتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله يَقولُ: أرجى آيَةٍ في كِتابِ اللّهِ «وَ أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَ زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ»[٦١٥] قالَ: حَسَنَةٌ و لَيسَت إيّاها، قالَ: ثُمَّ أحجَمَ النّاسُ، فَقالَ: ما لَكُم يا مَعشَرَ المُسلِمينَ؟ قالوا: لا وَ اللّهِ ما عِندَنا شَيءٌ، قالَ: سَمِعتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله يَقولُ: أرجى آيَةٍ في كِتابِ اللّهِ «وَ أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَ زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ»[٦١٦] و قَرَأَ الآيَةَ كُلَّها، و قالَ: يا عَليُّ، و الَّذي بَعَثَني بِالحَقِّ بَشيرًا و نَذيرًا إنَّ أحَدَكُم لَيَقومُ إلى وضوئِهِ فَتَساقَطُ عَن جَوارِحِهِ الذُّنوبُ، فَإِذَا استَقبَلَ [اللّهَ] بِوَجهِهِ و قَلبِهِ لَم يَنفَتِل عَن صَلاتِهِ و عَلَيهِ مِن ذُنوبِهِ شَيءٌ كَما وَلَدَتهُ امُّهُ، فَإِن أصابَ شَيئًا بَينَ الصَّلاتَينِ كانَ لَهُ مِثلُ ذلِكَ، حَتّى عَدَّ الصَّلواتِ الخَمسَ، ثُمَّ قالَ: يا عَليُّ، إنَّما مَنزِلَةُ الصَّلَواتِ الخَمسِ لِامَّتي كَنَهرٍ جارٍ عَلى بابِ أحَدِكُم، فَما ظَنَّ أحَدُكُم لَو كانَ في جَسَدِهِ دَرَنٌ ثُمَّ اغتَسَلَ في ذلِكَ النَّهرِ خَمسَ مَرّاتٍ فِي اليَومِ، أ كانَ
يَبقى في جَسَدِهِ دَرَنٌ؟ فَكذلِكَ وَ اللّهِ الصَّلَواتُ الخَمسُ لِامَّتي[٦١٧].
٤١٢. امام على عليه السلام: نماز، صابون خطاهاست.
٤١٣. در گفتارى كه در آن يارانش را به نماز سفارش مىكرد: و همانا نماز، گناهان را چون برگ فرو مىريزد و آنها را مىگشايد آن گونه كه بند از كسى بگشايند و پيامبر خدا صلى الله عليه و آله، آن را به چشمه آب گرم كه بر در خانه مرد روان باشد، تشبيه كرد كه شبانه روز، پنج بار خود را در آن بشويد، ديگر چركى بر تن وى نخواهد ماند.
٤١٤. ابو حمزه ثمالى: از يكى از دو (امام باقر يا امام صادق) شنيدم كه مىفرمايد: حضرت على عليه السلام به مردم رو كرد و گفت: اميدوار كنندهترين آيه در كتاب خدا كدام است؟ برخى گفتند: «بىگمان خداوند شرك ورزيدن به خود را نمىبخشد و پائينتر از آن را براى هر كه بخواهد مىبخشد».
فرمود: نيكوست ولى آن نيست. برخى گفتند: «اى بندگان من كه بر خويشتن زيادهروى روا داشتهايد از رحمت خدا نوميد مشويد».
فرمود: نيكوست ولى آن نيست. برخى گفتند: «آنان كه چون كار زشتى كنند، يا بر خود ستم روا دارند، خدا را به ياد مىآورند و براى گناهانشان آمرزش مىخواهند».
فرمود: نيكوست ولى آن نيست. پس مردم، از سخن باز ايستادند و حضرت فرمود: اى مردم مسلمان، شما را چه مىشود؟ گفتند: نه، به خدا سوگند، چيزى نمىدانيم. فرمود: شنيدم پيامبر خدا صلى الله عليه و آله مىگويد: اميدوار كنندهترين آيه در كتاب خدا اين است: «در دو طرف روز و نخستين ساعات شب نماز برپا دار» و همه آيه را قرائت كرد و گفت: اى على، سوگند به كسى كه مرا به حق، مژده دهنده و ترساننده برانگيخت؛ همانا يكى از شما به وضو بر مىخيزد، پس گناهانش از اندامش فرو مىريزد و هنگامى كه با برون و درون به خدا رو كند، از نمازش باز نمىگردد، جز آنكه از گناهانش چيزى بر او نمانده است؛
همان گونه كه مادرش او را زاده بوده. پس اگر به گناهى ميان دو نماز گرفتار آمد برايش چنين است تا اينكه هر پنج نماز را شمرد و سپس گفت: اى على، جايگاه نمازهاى پنجگانه براى امتم چون جويى است كه بر در خانه يكى از شما روان باشد، پس چه گمان مىبريد اگر يكى از شما در تنش چركى باشد و در آن جوى پنج بار در روز خود را بشويد، آيا در تن وى چركى مىماند؟ به خدا سوگند، نمازهاى پنجگانه براى امتم نيز همينگونه است.
[٦١٠] شرح نهج البلاغة: ٢٠/ ٣١٣/ ٥٩٨.
[٦١١] نهج البلاغة: الخطبة ١٩٩.
[٦١٢] النساء: ٤٨ و ١١٦.
[٦١٣] الزمر: ٥٣. آل عمران
[٦١٤] هود: ١١٤.
[٦١٥] هود: ١١٤.
[٦١٦] هود: ١١٤.
[٦١٧] تفسير العيّاشي: ٢/ ١٦١/ ٧٤، مجمع البيان: ٥/ ٣٠٧، عوالي اللآلي: ٢/ ٢٤/ ٥٤.