آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٣٨ - عصمت از خطا

مِنْ ذی عِلْمٍ [١] شاگردی است. يک نادانی از يک عالم آموخته. آن عالم هم که پيغمبر باشد در ذات خودش نادانی بوده، از عالمی که علمْ ذاتش است (خدا) آموخته است. نه من غيب میدانم نه پيغمبر. خدا غيب را میداند، خدا به پيغمبرش گفته و پيغمبرش به ما گفته است. اين که غيب نيست؛ يعنی آن خبرهايی که انبيا میدهند آنها تعلم است نه علم غيب. علم غيب در اصطلاح قرآن يعنی يک کسی از ذات خود بدون تعلم غيب را بداند؛ او عالم الغيب است. خدا عالم الغيب است، پيغمبر و امام متعلمالغيب هستند. پس علم غيب يک مسأله است، تعلم غيب مسأله ديگری است به نصّ خود قرآن که میفرمايد:عالِمُ الْغَيْبِ فَلا يُظْهِرُ عَلی غَيْبِهِ احَداً.الّا مَنِ ارْتَضی مِنْ رَسولٍ احدی را [بر غيب خود] آگاه نمیکند مگر آنکه کسی از پيامبران و رسولان خودش را بپسندد که او را يُظْهِرُ عَلی غَيْبِهِ مطلع میکند؛ خودش او را بر غيب خودش مسلط میکند يعنی آگاه میکند، او را متعلمالغيب میکند.

فَانَّهُ يَسْلُک مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ مِنْ خَلْفِهِ رَصَداًعصمت از خطا

مسألهای داريم به نام مسأله عصمت. عصمت يعنی مصون بودن از خطا و مصون بودن از گناه، هر دو. اول مسأله مصون بودن از خطا را مطرح میکنيم. آيا امکان دارد که پيغمبر در وحی خودش اشتباه کند؟ ممکن است کسی اينجور بگويد:

[١]. نهجالبلاغه، خطبه ١٢٦.