آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٣١ - سخن اميرالمؤمنين
ضَرّاً وَ لا رَشَداً اختيار سود و زيان شما را در دست ندارم. در يک آيه ديگر هست: بگو اختيار سود و زيان خودم را هم در دست ندارم؛ يعنی همه چيز در دست اوست. پس اگر من بخواهم خود را در مقابل او قرار بدهم هيچ پناهگاه و جواری نيست و هيچ موجودی نيست که به من جوار و پناه بدهد و هيچ جا برای من پناهگاه نيست.
بعد از اين آيه که هرکس خدا را عصيان کند و رسول او را، به خاطر مخالفتِ با آنچه که رسول آورده است، برای اوست آتش جهنم برای هميشه؛ میفرمايد:حَتّی اذا رَاوْا ما يوعَدونَ فَسَيَعْلَمونَ مَنْ اضْعَفُ ناصِراً وَ اقَلُّ عَدَداً. اينجا جملهای مقدّر است که بله، عدهای نبوت و رسالت را انکار میکنند و آنچه را که من (پيامبر) فعلًا میگويم باور ندارند، تکيهشان روی همان مسائل ظاهری است که تو اگر پيغمبر هستی پس کو جمعيتت؟ کو گروهت؟ کو مردمی که پشت سر تو بايد باشند؟ سوره مکی است؛ يعنی اين آيات در وقتی نازل شده که پيغمبر اکرم در مکه بودند و هنوز عده کمی از مسلمين به پيغمبر پيوسته بودند؛ اينها هم که چشمشان ظاهر را میديد و اين وعده و وعيدها را باور نمیکردند. قرآن مکرر، هم برای دنيا و هم برای آخرت، وعدهها میداد و مخصوص به آخرت نبود، برای دنيا هم وعده میداد که اسلام چنين و چنان میشود. آنها میگفتند کو تا اين حرفها؟ مگر اين جور چيزها باوری است؟! قرآن میگويد: بگذار اين حرفها را بگويند تا آن زمانی که به چشم خودشان ببينند که اين وعدهها راست است، آنوقت خواهند دانست که چه کسی يارانش ضعيفتر است و عددش کمتر.
اين آيه ممکن است اشاره به وضع آينده خود اسلام در مدينه باشد- که ظاهرش همان است- و حتی ممکن است که اشاره به وضع قيامت باشد. ولی بيشتر قرائن نشان میدهد که اشاره به همان وضع دنياست.