آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣٧ - بهترین عمل، نه بیشترین عمل

که آنجا عرض کردیم. آیه این بود:«نَحْنُ قَدَّرْنا بَینَکمُ الْمَوْتَ وَ ما نَحْنُ بِمَسْبوقینَ.عَلی انْ نُبَدِّلَ أمْثالَکمْ وَ نُنْشِئَکمْ فی ما لاتَعْلَمونَ» ما مرگ را مقدّر کردهایم، مرگ قضا و قدر ماست، تقدیر ماست. مرگ یک ضرورتی که از روی یک امر چارهناپذیری [باشد،] یک فنایی که دیگر چارهناپذیر باشد نیست. ما در این جهت مغلوب نیستیم (یعنی از روی اراده و از روی غلبه خود این کار را کردیم) که شما را به مثل شما تبدیل کنیم (گفتهاند این اشاره به همان مسأله حرکت جوهریه است؛ مخصوصاً ملاصدرا در تفسیر سوره واقعه در اینجا داد سخن داده است) و شما را انشاء کنیم و به وجود بیاوریم و منتقل کنیم در جهانی که آن جهان را نمیشناسید؛ یعنی این مرگ که از نظر شما که در این دنیا هستید فنا و نیستی و تباهشدن است، در واقع و نفسالامر نیستی و تباهشدن نیست، بلکه انتقال از نشئهای به نشئه دیگر است.

پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله در ابتدای بعثتشان وقتی که عدهای را- که ظاهراً همان بنیهاشم و بنی عبدالمطّلب بودند- جمع کردند این جملهها را فرمودند:«کما تَنامُونَ تَمُوتُونَ وَ کما تَسْتَیقِظونَ تُبْعَثُونَ» همینطور که میخوابید میمیرید؛ یعنی مرگ جز یک خواب برای بشر نیست؛ و بعثت، قیامت، حشر جز یک بیداری بعد از یک خواب طولانی نیست. همینطور که خوابیدن نیستی و فنا نیست، مردن هم نیستی و فنا نیست، خُلِقْتُمْ لِلْبَقاءِ لا لِلْفَناءِ.

بهترین عمل، نه بیشترین عمل

اینجا قرآن تعبیری دارد که در این تعبیر، هم نظر مفسرین را جلب کرده است و هم روایات روی این تعبیر تکیه کردهاند و آن این است که