آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤٢ - خلوص نیت

نیست، خیلی در ته دلش ممنون است که خدا او را واسطه قرار داده است، حالتش حالت کسی است که یک نفر دیگر [صدقه را] به دست او داده میگوید: آقا این را تو بده. این دیگر برای خودش شخصیتی قائل نیست، فقط این امتنان را دارد که من وسیله قرار گرفتم. خدا را شکر میکند که وسیله چنین کاری قرار گرفته است. چرا صدقه سِر و مخفی اجرش بیشتر است از صدقه علنی؟ برای اینکه صدقه سِر از نظر کیفیت بالاتر است، یعنی انسان به اصطلاح معروف یک دستش میدهد دست دیگرش آگاه نمیشود، و حتی خود طرف متوجه نمیشود که چه کسی به او داده است.

ما در اخبار ائمه اطهار داریم که افرادی بودند از خاندان خودشان بنیهاشم که اگر ائمه میخواستند مستقیم به آنها کمک کنند بسا بود احساس حقارت میکردند؛ ائمه به افراد دیگری [مساعده] میدادند و به آنها میسپردند که تو از طرف خودت بده و اسم ما را نبر، نفهمند از طرف ماست. گاهی اتفاق میافتاد که آنها گله میکردند، میگفتند: شما بیگانهها به ما میرسید، ولی این پسرعموهای ما به ما رسیدگی نمیکنند. اینها همه به کیفیت عمل، به جنبه«اصْوَبُ عَمَلًا» و به جنبه«أحْسَنُ عَمَلًا» برمیگردد. این مسألهای که عرض کردم مسأله منّت است. ما در دعای «مکارمالاخلاق» میخوانیم که:«وَ أَجْرِ لِلنّاسِ عَلی یدَی الْخَیرَ وَ لا تَمْحَقْهُ بِالْمَنِّ» خدایا برای مردم به دست من خیر را جاری کن، اما اثر آن را با منّت گذاشتن من از بین نبر؛ یعنی خیری که به دست من جاری بشود ولی توأم با یک منت گذاشتن باشد از بین رفته است.