تفسيراحسنالحديث - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٢٤ - شرحها
سجدا: جمع ساجد، آن در آیه به معنی خضوع کنندگان است.
خطیئات: جمع خطیئة به معنی خطا و گناه است (بقره/ ٢٨٦ درباره گناه بودن خطا).
رجز: اضطراب و لرزه. عذاب را رجز گویند که میکوبد و میلرزاند.
شرحها
در این آیات از گروهی از قوم موسی سخن رفته که در راه مستقیم او هستند و
این خواص قرآن است که پیوسته به انصاف قضاوت میکند و حق کسی را ضایع
نمیکند، سپس به قسمتی از معجزات موسی و لجاجت بنی اسرائیل به طور مجمل
اشاره است که نتوانستند از آن همه امکانات استفاده صحیح بکنند.
١٥٩- وَ مِنْ قَوْمِ مُوسی أُمَّةٌ یَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ یَعْدِلُونَ.
لفظ
باء در «بالحق» به معنی آلت و واسطه است یعنی از قوم موسی امتی است که
مردم را با حق هدایت میکنند و با حق میان آنها عدالت میکنند.
نظیر این
آیه، آیه ١٨١ این سوره است، در این آیه نظیر آیه وَ قالَ الَّذِی آمَنَ یا
قَوْمِ اتَّبِعُونِ أَهْدِکُمْ سَبِیلَ الرَّشادِ مؤمن/ ٣٨ نسبت هدایت به
غیر خدا و غیر پیامبران داده شده است (المیزان).
در مجمع البیان آمده:
آنها قومی هستند در ما وراء چین، میان آنها و مملکت چین بیابانی است از ریگ
روان، آنها شریعت موسی را تغییر ندادهاند، آن گاه فرموده:
این از حضرت
باقر علیه السّلام نقل شده است. در المیزان فرموده: روایت ضعیف است و از
این امت یهودی فعلا خبری نیست و اگر بود اهل هدایت و عدالت نبودند، چون
شریعت موسی به وسیله عیسی و هر دو به وسیله اسلام نسخ شده است.